فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٢٨ - نكتهها (٢٣) رضا مختارى
مىدانيم كه مرحوم آية اللّه خويى (قدس سره) در هشتم صفر ١٤١٣، و مرحوم آية اللّه سبزوارى در ٢٨ صفر ١٤١٤ از دنيا رفتند و در اين فاصله يك ساله پس از درگذشت آية اللّه خويى، مرحوم آية اللّه گلپايگانى ـ كه مدتى پس از آية اللّه سبزوارى در جمادى الآخره سال ١٤١٤ از دنيا رفت ـ مرجع اغلب شيعيان بودند و حضرت آية اللّه سيستانى ـدام ظله ـ درگذشت آية اللّه خويى را به آية اللّه گلپايگانى تسليت گفتند (١٠). علاوه بر آية اللّه گلپايگانى، در آن زمان مرحوم آية اللّه اراكى (م ١٤١٥) مرجعيت داشت و پس از رحلت امام خمينى (م ١٤٠٩) جمع معتنابهى از مردم از ايشان تقليد مىكردند و روز به روز بر عدد آنان افزوده مىشد.
در بيانيه تسليت مقام معظم رهبرى به مناسبت درگذشت آية اللّه اراكى از ايشان با تعبير «مرجع اعلاى شيعه» ياد شد و در بيانيه رئيس مجمع تشخيص مصلحت با تعبير «مرجع جهان تشيع».
علاوه بر اين دو بزرگوار، پس از وفات آية اللّه خويى، بخشى از مقلدان ايشان به مراجعى مانند حضرت آية اللّه سيستانى (دام ظلّه) و مرحوم آية اللّه تبريزى (رحمه اللّه) و برخى ديگر رجوع كردند. بنابراين، آية اللّه سبزوارى (اعلى اللّه مقامه) در آن يكسال ـ با وجود حضرات آيات گلپايگانى و اراكى ـ به هيچ وجه مرجعيت عامه پيدا نكردند هر چند ممكن است به تعداد مقلدانشان افزوده شده باشد.
١٠. برخى از فضلا در وصف آية اللّه سبزوارى گفتند: «كم سراغ داريم عالمى كه در عمرش بيش از ٣٥٠٠ ختم قرآن داشته باشد» [ و ايشان چنين بودند] .
اولاً: نمىدانم منبع و مستند اين سخن چيست؟ معمولاً انسانها امورى از قبيل ختم قرآن را از اول عمر آمارگيرى و شماره نمىكنند و نه تنها ديگران، بلكه
(١٠) حجة الاسلام شهرستانى از طرف معظمٌ له خدمت مرحوم آية اللّه گلپايگانى مشرف شدند و اين مصيبت را به ايشان تسليت گفتند.