فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٠٣ - حكم نقاشى و مجسمه سازى از نگاه شريعت (٢) آیت الله سيدمحسن خرّازى
آن از جمله صفات خداوند به حساب مىآيد و نفس تشبّه به خداوند درصفت تصويرگرى، مبغوض و مطرود است و اين تشبّه به صرف نقاشى تحقق يافته است. نگاهدارى تصاوير، تشبّه به خداوند درصفت تصويرگرى محسوب نمىشود. بنا بر اين متمكن ساختن شخص نابالغ براى آفرينش نقاشى بسان تمكين شخص جاهل غافل حرام است؛ زيرا شارع به اين كار تن نمىدهد هرچند نگاهدارى آن تصوير پس از آفرينش جايز باشد؛ بلكه مىتوان مدعى شد كه مقتضاى مبغوصيت تشبّه به خالق، اين است كه بايد از نقاشى نابالغ نيز هرچند مكلف به حرمت نباشد، نهى و منع كرد. دقت كنيد.
فرع نهم:
ترسيم شكل حيوان بركره و امثال آن حرام نيست؛ زيرا براين رسم مجسمه حيوان صادق نمىباشد؛ هرچند كه پس از اين انجام ترسيم، بسان حيوان مجسّد شود؛ چرا كه فرض اين است كه دليلى برحرمت صرف نقاشى وجود ندارد، بنا بر اين وجهى براى حرمت اين عمل نيست.
فرع دهم:
مزد گرفتن براى نقاشى حرام، جايز نيست؛ زيرا عمل حرام ذاتاً از نظر شرع فاقد ماليّت است و اگر درمقابل انجام آن پولى دريافت شود، اكل مال به باطل است.
استاد بزرگوار ما امام خمينى دراين باره به نيكويى تمام سخن رانده است:
مزد گرفتن براى نقاشى حرام جايز نيست؛ زيرا قرارداد اجاره براى اين كار حرام وفاسد است و چنان كه پيش از اين بيان كرديم، كار حرامى كه مردم به استناد ادله نهى از منكر موظف به ممانعت فاعل از انجام آن هستند، كار محترم و مال محسوب نمىگردد، از اين رو اگر شخصى او را از انجام اين كار باز دارد، بى ترديد ضامن اجرة المثل نسبت به كار او نمىباشد، بنا بر اين اگر شخصى عبد ديگرى را از ساختن مجسمه اى باز دارد ضامن نيست و اين كار حرام نزد شارع مال محسوب نمىگردد تا گرفتن اجرت درمقابل انجام آن جايز باشد و گرفتن اجرت از مصاديق اكل مال به باطل خواهد بود. (١٣)
(١٣)مكاسب محرمه،ج١،ص٢٩٨.