فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٧ - قصاص حق انحلالى يا مجموعى؟ آیت الله سيدمحمود هاشمى شاهرودى
عفو كند، عفو او جايز است و قصاص ساقط و تبديل به ديه مىشود و سهم ديه كسى كه عفو كرده از قاتل برداشته مىشود.
٥ ـ صحيحه ديگرى از ابى ولاد.
قال: سئلت أبا عبداللّه(ع) عن رجل قتل وله أولاد صغار و كبار، أرأيت إن عفا الاولاد الكبار؟ قال: فقال: لايقتل و يجوز عفو الاولاد الكبار في حصصهم فإذا كبر الصغار كان لهم أن يطلبوا حصصهم من الدية؛ ابى ولاد مىگويد: از امام صادق(ع) پرسيدم مردى به قتل رسيد و فرزندان صغير و كبير داشت، اگر فرزندان بزرگ عفو كرده باشند. رأى شما چيست؟ فرمود: قاتل كشته نمىشود و عفو فرزندان بزرگ نسبت به سهم خودشان جايز است. هرگاه فرزندان كوچك. بزرگ شدند حق خواهند داشت سهم خود را از ديه طلب كنند.
ظاهر سخن امام كه در آغاز فرمود «لايقتل» و اينكه امام به بيان استحقاق طلب ديه از سوى فرزندان كوچك وقتى كه بزرگ شدند اكتفا كرد، آن است كه عفو فرزندان بزرگ از قصاص، نافذ بوده و قصاص را ساقط مىكند و جز ديه چيزى باقى نمىماند.
٦ ـ مرسله صدوق كه پيشتر گذشت:
قد روي أنه اذا عفا واحد من الاولياء أرتفع القود؛ روايت شده كه هرگاه يكى از اولياى دم عفو كند، قصاص برداشته مىشود.
٧ ـ روايت دعائم الاسلام:
عن الصادق(ع): إذ اعفا بعض الاولياء زال القتل فإن قبل الباقون من الاولياء الدية وكان الآخرون قد عفوا من القتل والدية، زال عند مقدار ما عفوا عنه من حصصهم وإن قبلوا الدية جميعاً ولم يعف أحد منهم عن شىء منهما فهى لهم جميعا؛ در كتاب دعائم الاسلام از امام صادق روايت شده كه هرگاه بعضى از اولياى مقتول عفو كنند، حكم قتل قاتل از بين مىرود، اگر ساير اوليا ديه را پذيرفتند و ديگر اوليا قتل و ديه هر دو را بخشيدند، سهم ديه كسانى كه