رساله توضيح المسائل - فياض، شيخ محمد اسحاق - الصفحة ٢١٧ - شكيّات نماز
ركعت، نتيجه شك بين سه وچهار است يا نتيجه گمان او است، چنانچه فعلًا گمان دارد بايد به آن گمان عمل نمايد و چنانچه فعلًا شك دارد بايد به قاعده شك عمل كند، يعنى نماز را تمام كند ويك ركعت نماز احتياط بخواند. اگر بعد از سلام دادن شك كند كه اين ركعت چهارم را بر اساس گمان يا يقين به آن خواندم يادر اثر شك بين سه و چهار، بنارا بر چهار گذاشته و خوانده است، در اين صورت بايد مطابق قاعده شك عمل ننموده و نماز احتياط بخواند. همچنين اگر در ركعتى شك كند، سپس آن شك به گمان مبدل گردد يا گمان داشته باشد وبعد به شك بدل شود، بايد مطابق حالت فعلى خود عمل نمايد؛ بنابراين اگر بين سه وچهار شك كند وبنابر چهار بگذارد وبعد شك او به گمان تغيير كند، بايد به گمان خود عمل نمايد و اگر در اين فرض به چيزى گمان داشته باشد وبعد به شك بدل شود، بايد بنا را بر چهار بگذارد ونماز احتياط بخواند.
(مسأله ٨٨١) شك درهفت صورت ازصور نُه گانه به اين شرط كه نماز احتياط خوانده شود، موجب بطلان نماز نيست. حال بر كسى كه نماز احتياط واجب شده، بايد نماز احتياط را بخواند يا مىتواند ازاول نماز اصلى را دوباره بخواند، اقرب جواز خواندن نماز اصلى است و در اين فرض احتياط اين است كه پس از كامل كردن نماز و انجام دادن عمل مخالف با نماز، آنگاه نماز را دوباره بخواند.
(مسأله ٨٨٢) آنچه كه در نماز از اجزا وشرايط معتبر است در نماز احتياط نيز لازم است، مانند: نيت، تكبير و خواندن حمد به طور آهسته و بنابراحتياط اولى بسمله را نيز آهسته بخواند، همچنين ركوع، سجود، وتشهد وسلام، ولى خواندن سوره واجب نيست. چنانچه بين نماز احتياط ونمازواجب فاصله بياندازد به اندازهاى كه از صورت نماز خارج شود، نمازش باطل است و بايد ازنوبخواند.
(مسأله ٨٨٣) اگر قبل از خواندن نماز احتياط بفهمد كه نماز واجب را كامل خوانده است، خواندن نماز احتياط لازم نيست و اگر در بين نماز احتياط معلوم شود، مىتواند رها كند يا به عنوان دو ركعت نماز مستحبى تمام كند.
(مسأله ٨٨٤) اگر قبل از خواندن نماز احتياط متوجه شود كه يك ركعت يا بيشتر نمازش كم بوده، بايد بدون تكبيرهً الاحرام كمبود را كامل نمايد و تشهد و سلام را كه بى جا انجام داده بود ناديده بگيرد. اگر در بين نماز احتياط ايستاده، كمبود را بفهمد و نماز احتياط را مكمل يك ركعت