رساله توضيح المسائل - فياض، شيخ محمد اسحاق - الصفحة ١٧٨ - مبطلات نماز
چهار عبارت متعارف جواب سلام را بدهد.
(مسأله ٧٠٠) واجب است جواب سلام را فوراً بگويد و اگر عصياناً يا از روى فراموشى به تأخير اندازد تا از حالت جواب سلام خارج گردد، ديگر جواب آن واجب نيست و اگر در صدق پاسخ آن، شك كند جواب واجب نيست، ولى بر كسى كه در حال نماز نباشد، اگر شك كند، بنابراحتياط مستحبى جواب بدهد، ولى كسى كه در نماز است، جايز نيست جواب دهد، اگر گفتيم قطع نماز حرام است والّا مانعى ندارد، ولى اگر جواب داد بايد نماز را اعاده نمايد.
(مسأله ٧٠١) اگر نمازگزار براى دفع ضرر از خود يا غير خود، ناچار به حرف زدن شود، نمازش باطل مىشود.
(مسأله ٧٠٢) اگردرنماز ذكر يا دعا يا قرآن بدون قصد قربت بخواند تا اينكه چيزى را به ديگرى بفهماند، نماز باطل نمىشود، ولى اگر آن را بدون قصد ذكر ودعا وقرآن يا به قصد معناى ديگرى يابدون هيچ قصدى بر زبانش جارى نمايد، نمازش باطل مىشود.
پنجم: آنكه عمداً خنده را با صدا و قهقهه توأم كند، ولى اگر سهوى باشد يا لبخند بزند مانعى ندارد.
(مسأله ٧٠٣) اگر براى جلوگيرى از صداى خنده حالش تغيير كند و رنگش سرخ گردد نمازش باطل نيست وبنابراحتياط مستحب آن را تمام كند واعاده نمايد.
ششم: آنكه نمازگزار با صدا گريه كند اما اگر بدون صدا اشك او جارى شود نماز باطل نمى گردد و اگر انگيزه گريه وى شخصى باشد مثل گريه بر بستگان يا بر امردنيوى نمازباطل مىشود. نمازگزار بايد به نماز خود توجه داشته باشد اگرچه ناچار به گريه شود و از كنترل خارج گردد. بنابراين اگر بدون صدا يا براى ترس از خدا يابراى شوق به رضوان الهى يابخاطر ذلت درمقابل حضرت حق- اگرچه براى انجام حاجت دنيوى- گريه كند مانعى ندارد، وهمچنين اگرگريه برسيد الشهدا عليه السلام براى امرآخرتى يا گريه نمازگزار بر اثر غفلت يا سهو از نماز باشد مانعى ندارد.
هفتم: خوردن وآشاميدن در نماز- اگرچه كم باشد- چنانچه صورت نماز را بهم بزند و اگر چنين نباشد در بطلان نماز اشكال است وبلعيدن شكرِآب شده در دهان و باقيمانده غذا، مانعى ندارد واگرسهواً بخورد يا بياشامد بطورى كه صورت نماز از بين برود نماز باطل است وگرنه مانعى