رساله توضيح المسائل - فياض، شيخ محمد اسحاق - الصفحة ٦٠٧ - قسمت و نشوز

عقد نكاح شرط كند كه زن حق همخوابگى خود را اسقاط نمايد و بر زن نيز واجب است كه به آن وفا كند.

(مسأله ٢٦٥٣) واجب نيست كه مرد تمام شب را نزد زن بماند، بلكه ماندن شب به مقدار معمول در نزدمردم همان شهر و محل واجب مى‌باشد، بلى اگر شوهر در شهر حاضر باشد نمى‌تواند بدون سبب، بيشتر از حد متعارف و معمول در خارج از خانه بماند مگر اين‌كه زن رضايت داشته باشد.

(مسأله ٢٦٥٤) اگر با دو زن يكى مسلمان آزاد و ديگرى كنيز يا كافر كتابى ازدواج كند، دو شب ازهشت شب حق همخوابى با زن مسلمان آزاد است و يك شب با كنيز و كافر كتابى و در پنج شب باقيمانده آزاد خواهد بود. در ازدواج موقّت- اگرچه زن‌ها متعدد باشند- تقسيم همخوابى واجب نيست. اگر مرد با داشتن همسر با زن باكره‌اى ازدواج نمايد، بايد هفت شب او را بر ديگران برترى دهد، و چنان‌چه باكره نباشد، اين برترى سه شب است و فرق گذاشتن بين زن‌ها در نفقه جايز است اگرچه مستحب است كه عدالت را رعايت كند.

(مسأله ٢٦٥٥) اگر در يك زمان با چهار زن ازدواج كند، تعيين ترتيب همخوابى با آنها به عهده زوج است.

(مسأله ٢٦٥٦) تقسيم شبها براى زنان وقتى بر شوهر واجب است كه حاضر باشد و چنان‌چه شوهر در سفر- چه در سفر دينى چه سفر دنيايى- باشد، حق قسمت شب‌ها از وى ساقط است و واجب نيست كه در سفر يكى از آنها را با خود ببرد، همچنين واجب نيست كه مافات را جبران و تدارك نمايد.

(مسأله ٢٦٥٧) اگر هر يك از زوجين از ديگرى متنفر شود و ترس جدايى بين شان پيدا شود، حاكم شرع، فردى را از فاميل زن و فردى را از فاميل شوهر، جهت اصلاح ورفع اختلاف مى‌فرستد و آنچه راآنها حكم كردند، بر زوجين نافذ مى‌گردد، به شرطى كه در بين مردم رايج باشد، مثلًا بر شوهر حكم كنندكه زنش را در فلان شهر ومحله، يا در مسكن به خصوصى يا در نزد پدر و مادرش و يا جدا از مادر ياخواهر شوهر اسكان دهد، يا بر زن حكم كنند كه مهرش را تا فلان وقت تأخير بيندازد يا از بعضى حقوقش بگذرد. اما اگر داوران بر جدايى بين آنها توافق كنند، بدون رجوع به زوجين، اختيار طلاق يابذل را ندارند و چنان‌چه زوجين بر قبول حكميت اتفاق نظر