رساله توضيح المسائل - فياض، شيخ محمد اسحاق - الصفحة ٣٨٣ - احكام خريد و فروش ميوه ها، سبزيجات و زراعت

احكام خريد و فروش ميوه ها، سبزيجات و زراعت‌

فروش ميوه درخت خرما قبل از نمودار شدن آن به مدّت يكسال بدون ضميمه جايز نيست، ولى به مدّت دو سال يا بيشتر، يا يكسال با ضميمه، بنابر اقوى جايز است، امّا فروش آن بعد از نمودار شدن، اگر دانه بسته باشد يا فروش به مدت دو سال با ضميمه باشد جايز است، و با منتفى شدن موارد سه گانه، اقوى جواز ولى احتياط عدم جواز فروش آن است.

(مسأله ١٥٦٠) مراد از نمودار شدن ميوه آن است كه معمولًا قابل خوردن بوده اگر چه ابتداى خوردنش باشد.

(مسأله ١٥٦١) ضميمه‌اى كه در فروش ميوه قبل از نمودار شدن آن لازم است بايد ملك فروشنده وازچيزهايى باشد كه فروش آن به تنهائى جايز است وعوض نيز در مقابل آن و خود ميوه بطور مشاع باشد، اما لازم نيست كه ضميمه اصل باشد، بلكه اگر فرع هم بوده باشد كافى است.

(مسأله ١٥٦٢) در ضميمه ميوه درخت خرما، مى‌شود به ساق وبرگ نخل ودرخت خشكى كه در باغ است اكتفا نمود.

(مسأله ١٥٦٣) اگرميوه را پيش ازريختن گُل بادرخت‌هاى آن بفروشد مانعى ندارد.

(مسأله ١٥٦٤) اگر قسمتى از ميوه باغ برسد، فروش تمام ميوه ها، حتّى آنهايى كه در آن سال به وجودمى آيند، گرچه فعلًا ظاهر نشده جايز است وفرقى نمى‌كند كه درخت يكى يا بيشتر وميوه متنوع يا يك نوع باشد، هم چنين اگر ميوه باغى برسد مى‌توان آن را با ميوه باغى كه هنوز نرسيده بفروشند.

(مسأله ١٥٦٥) اگر درختى در يكسال دوبار ميوه دهد بعيد نيست كه حكم دوسال بر آن جارى شود.

(مسأله ١٥٦٦) اگر ميوه درخت‌ها را به مدت يكسال يا دو سال يا بيشتر به كسى فروخت و خوددرخت‌ها را به شخص ديگرى بفروشد، هر دو معامله صحيح است، ولى درختان به خريدار بدون ميوه منتقل مى‌شوند و اگر خريدار جاهل باشد خيار خواهد داشت.

(مسأله ١٥٦٧) اگر فروشنده ميوه بميرد، معامله او باطل نمى‌شود بلكه درختان، بدون ميوه به ورثه اومنتقل مى‌شوند، همچنان كه با مرگ خريدار، معامله صحيح و ميوه‌ها به ورثه او منتقل مى‌گردند.