در آخرت هم چنان كه اتمام آن كردم بر شما به اينكه فرستاديم در ميان شما فرستاده از شما يعنى از عرب و آن محمد (ص) است و وجه تسميه حضرت رسالت بنعمت بر اهل عرب حصول شرف و ذكر ايشان بود باو و ديگر آنكه عرب تابع رسول نشده بودند كه از غير ايشان باشد و مع ذلك با نخوت و عزت بودند پس رسولى كه از ايشان بوده باشد داعى بوده باشد بايمان آوردن ايشان باو حاصل كه حق سبحانه ميفرمايد كه پيغمبرى صلّى اللَّه عليه و آله از شما بشما فرستاديم‌ يَتْلُوا عَلَيْكُمْ‌ كه ميخواند بر شما آياتِنا آيت‌هاى ما را كه قرآن است‌ وَ يُزَكِّيكُمْ‌ و پاك ميگرداند شما را از وسخ شرك بآب طهور شريعة يعنى تحميل ميكند بر چيزى كه پاكيزه ميگرديد بسبب آن از ايمان و طاعت يا براى شما استغفار ميكند تا از گناه پاك شويد وَ يُعَلِّمُكُمُ الْكِتابَ‌ و مى‌آموزاند شما را قرآن‌ وَ الْحِكْمَةَ و علم شريعت و احكام آن از حلال و حرام اين اعم از كتابست پس از قبيل عطف عام باشد بر خاص و يا معطوف و معطوف عليه بمعنى قرآن باشد بجهت افاده اينكه كتاب جامع اين دو صفت مختلفست و يا آنكه مراد بحكمت سنت باشد و تقديم تزكيه بر تعليم باعتبار قصد است و تاخير آن در دعوة ابراهيم چنان كه گذشت باعتبار فعل است‌ وَ يُعَلِّمُكُمُ‌ و تعليم ميدهد شما را ما لَمْ تَكُونُوا تَعْلَمُونَ‌ بآن چيزى كه نبوديد شما كه بدانيد آن را بفكر و نظر زيرا كه طريقى نيست بمعرفت آن سواى وحى مانند علم بصحت دعواى حضرت رسالت در نبوة بمعجزات بينه و تكرير فعل جهت آنست كه دلالت كند بر آنكه اين از جنس ديگر است و ميتواند بود كه‌ كَما أَرْسَلْنا متعلق باشد بقوله‌ فَاذْكُرُونِي‌ و تقدير اينكه (كما ذكرتم بالارسال فاذكرونى) يعنى هم چنان كه ياد كرديم شما را بفرستادن پيغمبر از قبله شما پس ياد كنيد مرا بطاعت و عبادت‌ أَذْكُرْكُمْ‌ تا ياد كنم شما را بثواب و مغفرت‌ وَ اشْكُرُوا لِي‌ و سپاس دارى كنيد از براى من بر آنكه انعام كرده‌ام بر شما از نعم دنيويه و دينيه‌ وَ لا تَكْفُرُونِ‌ و ناسپاسى مكنيد مراد بجهود نعم و عصيان امر من و كفران كه موجب وقوع عذابست كه‌ وَ لَئِنْ كَفَرْتُمْ إِنَّ عَذابِي لَشَدِيدٌ ابن عينيه روايت كرده كه در اخبار بما رسيده است كه حقتعالى فرمود كه بندگان خود را چيزى داده‌ام كه اگر جبرئيل و ميكائيل را ميدادمى هر آينه نعمت بزرگ ايشان را تمام كردمى و آن اين است كه گفتم‌ فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ‌ و مفسران را در اين كلمه شريفه وجوه بسيار است سعيد بن جبير گفته كه معنى آنست كه اذكرونى بطاعتى اذكركم برحمتى بيانه‌ أَطِيعُوا اللَّهَ وَ الرَّسُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ‌ و از ابن عباس مرويست كه (اذكرونى بطاعتى اذكركم بمعونتى) بيانه‌ وَ الَّذِينَ جاهَدُوا فِينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ‌