روش هاى توان افزايى در سختى ها - عطاء الله، محسن - الصفحة ٣٠٤ - پنج ايمنى از ضرررسانى به مؤمنان

(إِنْ تَمْسَسْكُمْ حَسَنَةٌ تَسُؤْهُمْ وَ إِنْ تُصِبْكُمْ سَيِّئَةٌ يَفْرَحُوا بِها وَ إِنْ تَصْبِرُوا وَ تَتَّقُوا لا يَضُرُّكُمْ كَيْدُهُمْ شَيْئاً إِنَّ اللَّهَ بِما يَعْمَلُونَ مُحِيطٌ.[١]

اگر نيكى به شما برسد، آنها را ناراحت مى‌كند و اگر حادثه ناگوارى براى شما رخ دهد، خوش‌حال مى‌شوند. [امّا] اگر [در برابرشان‌] استقامت و پرهيزگارى پيشه كنيد، نقشه‌هاى آنان، به شما زيانى نمى‌رساند. خداوند به آنچه انجام مى‌دهند، احاطه دارد).

از ذيل آيه، اين گونه استفاده مى‌شود كه در امنيت بودن مسلمانان در برابر نقشه‌هاى شوم دشمنان، مشروط به استقامت و هوشيارى و پروا داشتن از خداست، و تنها در اين صورت است كه امنيت آنها تضمين مى‌گردد.[٢]

به هر حال، خداوند در اين آيه، هم با اطمينان‌بخشى نسبت به عدم ضرر كيد دشمنان در صورت رعايت صبر و تقوا، به مسلمانان روحيه بخشيده و هم با افشاى روحيات دشمنان، و بيان احاطه و قدرت خويش بر اعمال مشركان، به تهديد آنان پرداخته است. لذا با در نظر گرفتن جهت دوم، آيه فوق در بخش تضعيف كيد- ابطالى نيز جاى خواهد گرفت.

در آيه ديگر، شرط مصونيت از ضرررسانى گم‌راهان، بر طريق هدايت قدم برداشتن دانسته شده است:

(يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا عَلَيْكُمْ أَنْفُسَكُمْ لا يَضُرُّكُمْ مَنْ ضَلَّ إِذَا اهْتَدَيْتُمْ إِلَى اللَّهِ مَرْجِعُكُمْ جَمِيعاً فَيُنَبِّئُكُمْ بِما كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ.[٣]

اى كسانى كه ايمان آورده‌ايد! مراقب خود باشيد. هر گاه شما هدايت يافتيد، آن كس كه گم‌راه شده است به شما زيانى نمى‌رساند. بازگشت همه شما به سوى خداست و شما را از آنچه عمل مى‌كرديد، آگاه مى‌سازد).

پس تا زمانى كه مؤمنان از ايمان خود مراقبت كنند، به دام گم‌راهان گرفتار نخواهند شد؛ زيرا اعتقاد و عمل به توحيد در همه ابعاد حيات فردى و اجتماعى،

[١]. سوره آل عمران، آيه ١٢٠.

[٢]. تفسير نمونه، ج ٣، ص ٦٦.

[٣]. سوره مائده، آيه ١٠٥.