روش هاى توان افزايى در سختى ها - عطاء الله، محسن - الصفحة ١٣٠ - ب - برترى
با اين حساب، آنچه حقيقتاً و به صورت پايدار به انسان روحيه مىبخشد، فقط برترىِ معنوى است؛ برترىاى كه جز از راه عبوديت و بندگى به دست نمىآيد. كسى كه بخواهد برترى كسب كند بايد با برترين و بالاترين، ارتباط بر قرار كند. بنده صالح بر اثر عبوديت و ارتباطى كه با پروردگار خويش دارد، مظهر و جلوهاى از اعتلاى الهى مىگردد. به بيان ديگر، برترى، اوّلًا و بالذات از آن خداست؛ امّا بندگان واقعى او به واسطه ارتباط با او ثانياً و بالعَرَض، داراى علوّ و برترى مىشوند. از اين رو، خداوند متعال در موقعيتهاى حسّاسى با توجّه دادن افراد به برترىِ معنوى و حقيقىشان، آنها را يارى بخشيده است. براى مثال در جريان مبارزه موسى (ع) با ساحران، هنگامى كه وى پس از سحر عظيم ساحران،[١] در خود احساس هراس نمود،[٢] خداى متعال همچون ديگر موارد مشابه، به او دلدارى داده و با بيان برترىِ همهجانبه وى بر دشمنان، او را از ترسيدن نهى مىفرمايد:
(قُلْنا لا تَخَفْ إِنَّكَ أَنْتَ الْأَعْلى.[٣]
گفتيم: «مترس كه تو خود برترى»).
آوردن تأكيدهاى گوناگون مثل: «إن»، ضمير منفصل «أنت» بعد از ضمير متصل «ك»، استيناف و «ال» تعريف، مىتواند براى تأثيرگذارى بيشتر درك برترى در افزايش توان و روحيه موسى (ع) باشد. لذا با كمال آرامش و همراه با شكوه در آن صحنه حاضر شد. آرى موسى (ع) افزون بر اعتلاى معنوى، با پيروزى بر ساحران و سپس غرق فرعونيان، از اعتلا و اقتدار سياسى نيز برخوردار شد.[٤]
نمونه ديگر از اعلام برترى و توجّه دادن به عُلوّ و اعتلا، در واقعه دردناك «احُد» ديده مىشود. در پى خيانت عدّهاى از مسلمانان كه در پاسدارى از تنگه احد، كوتاهى كردند و خسارتى سنگين را متوجّه ارتش نوپاى اسلام ساختند، زمينههاى سستى ميان مسلمانان شديد شد و آثار اندوه در چهره آنان نمايان شد. در اين هنگام، خداى متعال با نزول آياتى مثل آيه زير به جبران روحيه آسيبديده مسلمانان
[١].( ... وَ جاؤُ بِسِحْرٍ عَظِيمٍ)( سوره اعراف، آيه ١١٦).
[٢].( فَأَوْجَسَ فِي نَفْسِهِ خِيفَةً مُوسى)( سوره طه، آيه ٦٧).
[٣]. سوره طه، آيه ٦٨.
[٤]. تسنيم، ج ١٥، ص ٦٠٤.