مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٤٩ - یادداشت اسلام و اقتصاد

یادداشت اسلام و اقتصاد

ما برای این علم باید اصول اولیهای در نظر بگیریم که آن اصول اولیه مورد اختلاف نباشد و الّا علم واحد نخواهیم داشت و خود آن اصول مسئله خلافی از یک علم دیگر (مثلًا فلسفه) خواهد بود. باید ببینیم اصولی که مردم جهان یا عقل صریح خود ما آنها را مسلّم میشمارد چیست؟.

الف. عدل و مساوات.

ب. پرهیز از استثمار. این اصل زیاد مورد تمسک کمونیستهاست و حتی به استناد این اصل میخواهند مالکیت خصوصی را نسبت به ابزار تولید الغاء کنند. این اصل از فروع اصل عدالت است [١].

ج. مسئله حقوق طبیعی و تکوینی که حق ریشه غائی و فاعلی دارد. به عقیده ما این اصل مقدم است بر اصل عدالت و اصل طرد استثمار، زیرا مطابق تفاسیر سه گانهای که برای عدالت میشود نظرات اجتماعی درباره ساختمان اجتماعی از قبیل نظریه مطلوبیت و نظریه فردی، همه باید از اصول اولیه حقوق طبیعی و غیر طبیعی سرچشمه بگیرد. اگر منکر حقوق طبیعی باشیم باید تنها به جنبه اثر و بهترین