مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٠٩ - مالکیت زمین از نظر اسلام
مالکیت زمین از نظر اسلام
١. زمین یا به نحوی است که مردم و مالکین اولیه آن بدون جنگ مسلمان شدهاند؛ در این صورت ملک شخصی آنهاست و معامله مالکیت با آن میشود؛ و یا آنکه سرزمین عنوةً فتح میشود؛ در این صورت زمین به عموم مسلمین تعلق میگیرد ولی به شرطی که آن زمین محیاة و در حقیقت مملوک کفار باشد. اینچنین سرزمینی برخلاف سایر مملوکات کفار که به غنیمت برده میشود و تقسیم میشود تقسیم نمیگردد و به عموم مسلمین از آن جمله خود مالکان اولیه- اگر اسلام اختیار کنند- تعلق میگیرد؛ اما اینکه باید خراج و مقاسمه بپردازند مطلبی است که بعداً گفته خواهد شد. و اما اگر سرزمین فتح شده موات باشد، طبق فقه شیعه به امام تعلق میگیرد و صد درصد به نظر حکومت عادله حقه واگذار میشود؛ و اما اینکه کسانی که این سرزمینها به آنها واگذار میشود آیا مالک اینها میشوند و میتوانند خرید و فروش کنند یا مانند مفتوح عنوة نمیتوانند خرید و فروش کنند، و همچنین آیا باید در مقابل این واگذاری چیزی به بیت المال به عنوان خراج بپردازند یا نه، و صد درصد معامله ملک شخصی با آن زمین میشود، مطلبی است که باید بحث شود.
و همچنین آیا مالکیت مطلق و محدود زمین موات همچنانکه به شرط الاحیاء است مادام الاحیاء است یا امَدی ندارد؟ اگر امد دارد امد آن چقدر است؟ اگر