برخى از علماى شيعه موسوم به اخباريه قائلند به عدم حجيت ظواهر كتاب و شيخ طائفه- رضى اللّه عنه- همان‌طورى كه بيان شد، به ابطال اين عقيده پرداخته‌اند و در مقدمه خود بر تفسير تبيان فرموده‌اند:

«فكيف يجوز ان يصفه بعربى مبين و انه بلسان قومه و انه بيان للناس، و لا يفهم بظاهره شي‌ء و هل ذلك وصف له باللّغز و المعمى، الّذي لا يفهم المراد به الا بعد تفسيره و بيانه و ذلك منزه عن القرآن ...»

علماى اخبارى در مقام بيان و اثبات عقيده خود به وجوهى از ادله تمسك نموده‌اند كه اين ادله را محققان از علماى اصول به خصوص متأخران از اصوليون، مثل فقيه بارع و مجتهد كامل آقا باقر بهبهانى (قدّس سرّه) و فقيه نامدار، ميرزا ابو القاسم قمى و استاد بارع محقق صاحب فصول و برادر او رئيس الاصوليين و افضل المحققين، شيخ محمد تقى تهرانى اصفهانى صاحب حاشيه بر معالم الاصول و جمعى ديگر از متأخران به طور مفصل نقل و اين ادله را تزييف نموده‌اند.

محقق خراسانى صاحب كفاية الاصول، دلايل آنها را خلاصه كرده است بما افاده (قدّس سرّه) فى الكفاية بقوله:

«... و ان ذهب بعض الاصحاب الى عدم حجية ظاهر الكتاب اما بدعوى اختصاص فهم القرآن و معرفته باهله و من خوطب به كما يشهد به [١] ما ورد فى ردع ابى حنيفة و قتادة عن الفتوى به،

[١]آنچه كه در كتب مسطور است از اظهار دشمنى و عداوت و مخالفت ابو حنيفه نسبت به حضرت صادق عليه السّلام در جميع موارد، اصل ندارد. ابو حنيفه نسبت به آن حضرت كاملا خاضع و خاشع بود و كمال احترام را نسبت به آن حضرت قائل بود. داستان مسافرت او به مدينه و تشرف او به محضر حضرت صادق و گفتگوى او با آن حضرت منافات دارد با آنچه كه در مقام قدح بر ابو حنيفه نقل شده است. ابو حنيفه در باطن از طرفداران اهل بيت عصمت و خاندان علوى و مشوق مردم به مخالفت با خلفاى عصر بود و داستان معروف كه گفته است: اگر اموال مردم نزد من نبود، در صف انقلابيون با حكومت جبار جنگ مى‌كردم، در كتب مسطور است. كتابى از ابو حنيفه در دست است كه مقام و مرتبه علمى و افكار و عقائد او را معرفى مى‌كند. نقل اين معنى كه ابو حنيفه مى‌گفت:

«من در نماز يك چشم خود را باز و چشم ديگرم را مى‌بندم كه از اين راه مخالفت خود را با جعفر بن محمد