است. همچنين دريافتيم كه بايد آن را عميقاً به خاطر داشت، و به ياد امام حسين (ع) عزادارى كرد؛ تا اين جا را قبول داريم. اما شما در اين عزادارى‌هاى خود كار ديگرى هم مى‌كنيد. علاوه بر اين كه از امام حسين (ع) به نيكى ياد مى‌كنيد، و بر شهادت او گريه مى‌كنيد، بر دشمنان امام حسين (ع) هم لعن مى‌فرستيد. اين كار براى چيست و چرا دشمنان ابى‌عبداللَّه را لعن مى‌كنيد؟
اين كار نوعى خشونت و بدبينى است. اين يك نوع احساسات منفى است و از ما «انسان مدرن» نمى‌سازد. هنگامى كه احساسات شما تحريك مى‌شود، برويد گريه و عزادارى كنيد.
اما چرا دشمنان را لعن مى‌كنيد؟ چرا مى‌گوييد «أَتَقَرَّبُ الَى‌اللَّهِ بِالْبَرائَةِ مِنْ اعْدائِك» «١»
، من با تبرى از دشمنان تو، به خدا تقرب مى‌جويم. چرا مقيد هستيد همواره در زيارت عاشورا صد مرتبه دشمنان امام حسين (ع) را لعن كنيد؟ بياييد فقط همان صد مرتبه سلام را بخوانيد. چرا بايد اين همه لعن بگوييد و مردم را نسبت به ديگران بدبين كنيد و يا نسبت به ديگران احساسات منفى ايجاد كنيد؟ امروز زمانى است كه بايد با همه مردم با خوشى و شادى و لبخند رفتار كرد.
امروز بايد دم از زندگى زد، دم از شادى زد، دم از صلح و آشتى زد. اين روحيه لعن و تبرى و پشت كردن به ديگران خشونت‌هايى است كه به هزار و چهار صد سال پيش، يعنى زمانى كه امام حسين (ع) را كشتند برمى‌گردد و با آن زمان مناسبت دارد. اما امروز ديگر جامعه و مردم اين كارها را نمى‌پسندند. بياييد به جاى اين‌ها راه آشتى را پيش بگيريد، به روى دشمنان هم لبخند بزنيد، به آن‌ها هم محبت كنيد. مگر اسلام دين محبت، دين رأفت و رحمت نيست؟ اين چه كارى است كه شما دائماً لعن و بدگويى مى‌كنيد؟
اگر كسانى واقعاً از روى جهل اين سؤال را مطرح كنند، جواب دادن به‌آن‌ها مشكل نيست.
اما احتمال قوى مى‌دهيم كه بسيارى از كسانى كه اين گونه سخن مى‌گويند، انديشه‌هاى ديگرى، و يا اغراض خاصى در سر دارند. احتمال دارد آن‌ها از سياست‌هاى ديگرى پيروى كنند، و يا نقشه‌هايى را كه ديگران كشيده‌اند اجرا كنند. البته ما فرض را بر اين مى‌گذاريم كه اين سؤال عاقلانه و عالمانه‌اى است كه جواب آن هم بايد عالمانه باشد. صرف نظر از ارزش گذارى در مورد طرح اين گونه سؤال‌ها، فرض كنيد اگر نوجوانى از ما سؤال كرد كه چرا بايد