شايد قبل از اين كه استراحت بكنند، يا بعد از اندكى استراحت حضرت ايستاد و خطاب به لشكر دشمن اين گونه فرمود:
ايُّهَا النَّاسُ، انَّ رَسُولَ اللَّهِ (ص) قالَ: مَنْ رَأى‌ سُلْطاناً جائِراً مُسْتَحِلًاّ لِحُرُمٍ اللَّهِ ناكِثاً لِعَهْدِ اللَّهِ، مُخالِفاً لِسُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ يَعْمَلُ فى‌ عِبادِاللَّهِ بِالْأِثْمِ وَالْعُدْوانِ فَلَمْ يُغَيِّرْ عَلَيْهِ بِقَوْلٍ وَلا فِعْلٍ كانَ حَقّاً عَلَى اللَّهِ انْ يَدْخُلَهُ مَدْخَلَهُ.
يعنى اگر كسى ببيند حاكمى در جامعه، بر سر كار است كه ظلم مى‌كند، حرام خدا را حلال مى‌شمارد حلال خدا را حرام مى‌شمارد، حكم الهى را كنار مى‌زند، عمل نمى‌كند و ديگران را به عمل وادار نمى‌كند؛ يعنى در ميان مردم، با گناه، با دشمنى و با ظلم عمل مى‌كند- حاكم فاسد ظالم جائر، كه مصداق كاملش يزيد بود- «فَلَمْ يُغَيِّرْ عَلَيْهِ بِقَوْلٍ وَلا فِعْلٍ»، و با زبان و عمل، عليه او اقدام نكند، «كانَ حَقّاً عَلَى اللَّهِ انْ يَدْخُلَهُ مَدْخَلَهُ»، خداى متعال در قيامت، اين ساكت بى تفاوت بى عمل را هم به همان سرنوشتى دچار مى‌كند كه آن ظالم را دچار كرده است؛ يعنى با او در يك صف و در يك جناح قرار مى‌گيرد.
اين را پيغمبر فرموده‌اند. اين كه عرض كرديم پيغمبر، حكم اين مطلب را فرموده‌اند، اين يكى از نمونه‌هاى آن است. پس پيغمبر مشخص كرده بودند كه اگر نظام اسلامى، منحرف شد، بايد چه كار كرد. امام حسين هم به همين فرمايش پيغمبر استناد مى‌كند.
پس تكليف، چى شد؟ تكليف «يغيّر بقول و لافعل» شد. اگر انسان در چنين شرايطى قرار گرفت- البته در زمانى كه موقعيت مناسب باشد- واجب است در مقابل اين عمل، قيام و اقدام كند. به هر كجا مى‌خواهد برسد؛ كشته بشود، زنده بماند، به حسب ظاهر موفق بشود يا نشود.
هر مسلمانى در مقابل اين وضعيت، بايد قيام و اقدام كند. اين تكليفى است كه پيغمبر فرموده‌اند.
بعد امام حسين فرمود: «و انّى احق بهذا»، «من از همه مسلمان‌ها شايسته ترم به اين كه اين قيام و اين اقدام را بكنم؛ چون من پسر پيغمبرم. اگر پيغمبر، اين تغيير، يعنى همين اقدام را بر تك تك مسلمان‌ها واجب كرده است، بديهى است حسين بن على، پسر پيغمبر، وارث علم و حكمت پيغمبر، از ديگران و اجب‌تر و مناسب‌تر است كه اقدام كند؛ من به خاطر اين است كه اقدام كردم». پس دارد علت قيام خود را بيان مى‌كند.