على الجمله چون اثر صبح ظاهر شد امام حسين ارواحنا فداه خود بانگ نماز گفت و اصحاب همه تيمّم كرده سنّت به جاى آوردند و فرض به جماعت گزاردند و هنوز اوراد نخوانده بود كه فرياد كوس و ناله ناى از سپاه كوفه بر آمد و جوق جوق از سواره و پياده مسلّح و مكمّل حركت كردند. سيّد اهل اباء و خامس آل عبا، امام اباعبداللَّه الحسين صلوات اللَّه و سلامه عليه محضاً لحماية دين الأسلام و حفظاً لشريعة سيد الأنام با جمعى كه در ركاب مبارك داشت قدم پيش گذاشت و از طرفين صف‌ها آراستند و در ميمنه و ميسره سردارها برگماشتند و در شمار لشكر امام، از حضرت باقر (ع) يك صد پياده و چهل و پنج سوار روايت شده و در مقدار سپاه كوفه از حضرت صادق (ع) سى هزار كس حديث رسيده و در اين باب اقوال ديگر نيز مابين مُكثرٍ مُفْرِط و مُقلٍّ مُفَرِّط به نظر آمده است وليكن با نصّ معتبر از معصوم مجال هيچ گونه اجتهاد نيست و شبانه به حكم امام خندقى در پشت سر خيام قدس مقام كنده، و نى و هيزم در آن افكنده بودند.
پس در اين وقت بفرمود تا خندق را آتش زدند و به اين جهت از وراى خيام راه اقتحام بسته شد و روى پيكار به يك جانب انحصار يافت چرا كه انصاراللَّه در پيش روى بيوت مطهّره صف كشيده بودند و حضرت اباعبداللَّه اشترِ سوارى خود را بخواست و برنشست و اتمام حجّت الهيّه را بانگ خطابت برداشت و از نژاد پاك و نسب همايون خويش آن قوم را ياد آورد و ازجمله مناقبى كه از پيغمبر (ص) در حق سبطين مأثور و بر الواح قلوب غالب ايشان مسطور بود حديث هذان سيّد اشباب اهل الجنّة را روايت نمود و فرمود اگر در صحّت اين خبر شما را شكّى است اينك جابر بن عبداللَّه انصارى و ابوسعيد خدرى و سهل ابن سعد ساعدى و زيد بن ارقم و انس بن مالك از اصحاب رسول اللَّه هنوز زنده‌اند، از ايشان بپرسيد تا بگويند كه ماها خود اين منقبت را از پيغمبر خدا در حقّ حسنين شنيديم. آيا اين اثر صحيح و خبر صريح كافى نيست در منع شما از ريختن خون من و از اين حديث گذشته آيا در اين كه من پسر دختر پيغمبر شما هستم هم شك داريد و امروز در تمام دنيا پسر دختر پيغمبرى غير من هست؟ مردم هيچ نگفتند. پس آواز به ندا بركشيد كه يا شبث بن ربعى! يا حجار بن ابجر! و يا قيس بن الاشعث! و يا يزيد بن الحارث! آيا شما به من ننوشتيد كه ميوه‌ها رسيده است و زمين خرّم گرديده؟ قيس بن الاشعث گفت: «مانَدْرى‌ ما تَقُولُ وَ لكِنْ انْزِلْ عَلى‌ حُكْمٍ بَنى‌ عَمِّكَ‌