شما خود چه برداشت مى‌كنيد از صحنه‌اى كه ابوثمامه صائدى براى اقامه نماز، به دستور امام، از كوفيان مهلتى مى‌خواهد و در پاسخ، فريادشان بلند مى‌شود كه: «حسين! نماز تو قبول نيست.»
و ارزيابى تان از توفيق جريان نفاق در اجراى برنامه‌هاى همه جانبه‌اش جهت انزواى حقيقت، كه در خط امامت تجسّم داشت، چيست؟ جز اين است كه به همراه ديگر آفات، بيش از همه آفت نادانى، اين مردم را مسخ و بى‌هويت ساخته بود؟
چه دردمندانه و زيبا سروده است، ابوالعلاء معرّى كه مى‌گويد:
«در آن اجتماعى كه مادِر (الگوى بخل و خساست در ميان عرب)، حاتم طايى را به بخل و لئامت توصيف كند و باقِل (سرآمد حماقت در ميان اعراب) قُس بن ساعده ايادى (از حكماى عرب) را به حماقت متّهم و معيوب سازد. ستاره سُها به آفتاب بگويد: تو تاريك و ناپيدايى، و تاريكى شب به صبحگاه بگويد: رنگ تو تيره و دگرگون است. زمين نيز از روى سفاهت، بلندى و اعتلا بر آسمان بجويد و شن‌ها و سنگ‌ها به ستاره‌هاى شهاب مباهات كند و برترى طلبد. [در اين اجتماع‌] اگر دستم بريده و از تنم جدا شود، دوشم تأسّفى نمى‌خورد و اگر بازويم نابود شود، انگشتان دستم گريه بر آن نمى‌كنند. [حال كه چنين است‌] پس اى مرگ به ديدارم بشتاب كه زندگى تباه است و اى جان من بكوش و از تنم بيرون رو كه روزگارت مسخره است. «١»
البته اين مطلب را بايد در پرانتز و به عنوان جمله‌اى معترضه گفت كه، آن دوران نيز مانند هر دوران ديگرى، آدمهاى آگاه و بامعرفتى!! كه در تشخيص حق و باطل، خود را از همه جلوتر مى‌دانستند و اهل احساس مسئوليت هم بودند!! مسئوليت خويش را در كشيدن خود به گوشه خلوت عبادت دانسته، تا خداى نكرده يك وقت دامن پاكشان! به ملوّثات و