ترجمه شرح نهج البلاغه - ابن ميثم بحرانى ت محمدى مقدم و نوايى - الصفحة ٨١ - بحث سوم - محاسن كلام در باره رد العجز على الصدر است

در آخر مصراع دوّم واقع شده باشد، مانند گفته ابى تمّام:

شاهد بر سر دو كلمه مضاع در مصرع اوّل و دوّم است كه هم در صورت و هم در معنى يكى هستند.

٦- از نظر صورت متّحد ولى از نظر معنى مختلف باشند مانند بعضى كه گفته‌اند:

شاهد در دو كلمه انسان كه در مصراع اوّل به معناى انسان و در مصراع دوّم به معناى مردمك چشم است.

٧- دو لفظ از نظر معنى متّحد ولى از نظر صورت مختلف باشند مانند شعر امرى‌ء القيس:

٨- دو لفظ در آخر مصرع اول و آخر مصرع دوم قرار داشته و از نظر صورت و معنى متحد باشند مثل شعر ابى تمام‌

٩- مانند مورد قبل جز اين كه در صورت و در معنى مختلف است مانند شعر حريرى:

[٢] كسى نيست كه به شكار گاو وحشى بپردازد مگر اين كه خود گرفتار چشمان سياه آن شود.

[٣] اگر انسان اختيار زبانش را نداشته باشد اختيار هيچ چيزش را نخواهد داشت.

[٤] هر كسى به دختران سفيد نو رسيده حرص مى‌ورزد، ولى من هميشه در به كار بردن شمشيرهاى برنده حريصم.

[٥] بعضى به شنيدن آيات قرآن خوشحالند و بعضى دلباخته ساز و آوازند.