ترجمه شرح نهج البلاغه - ابن ميثم بحرانى ت محمدى مقدم و نوايى - الصفحة ٣٠٠ - بحث دوم - مشابه كلام امام(ع) در قرآن كريم آمده است،
را آفريد و بر روى آب كفى پديد آمد و از آن زمين و كوهها را آفريد و در روايتى ديگر آمده است كه از كف روى آب، زمين مكّه را آفريد و سپس زمين را از زير كعبه گسترانيد و به همين دليل مكّه را امّ القراء مىنامند.
ج- شبيه نقل تورات روايتى است كه از كعب نقل شده است، به اين مضمون كه: خداوند ياقوت سبزى را آفريد و به آن از روى هيبت نگريست، پس به صورت آب مرتعش در آمد، و پس از آن باد را آفريد كه آب را متراكم ساخت و پايههاى عرش را بر روى آب قرار داد، چنان كه خداوند متعال فرموده است: وَ كانَ عَرْشُهُ عَلَى الْماءِ [١] د- تالس ملطى كه از حكماى مشهور قديم مىباشد، پس از يكتا دانستن صانع اوّل جهان و منزّه دانستن او، چنين گفته است: «عنصرى را كه در آن كلّ صور موجودات و معلومات بود ابداع كرد، و به اين دليل او را مبدع اوّل مىگويند».
سپس گفته است كه عنصر اوّل آب است و از آن انواع جواهر، آسمان و زمين و آنچه ميان آنهاست، آفريده است. بنا بر اين او علّت هر پديدهاى است و علّت تركيب هر عنصر جسمانى است و سپس بيان داشته است كه از آب منجمد زمين را آفريد، و از آب بخار هوا را و از خلاصه آب، آتش و دود، و از بخار آسمانها را آفريد و تالس ملطى بيان مىكند كه اينها را از تورات دريافت كرده است.
ه- آنچه كه من (شارح) در كتاب بلينوس حكيم كه نامش «الجامع لعلل الاشياء» است ديدهام، اشارهاى نزديك به همين قول تالس است و اينك كلام او را ذيلا مىنگارم:
«خداوند تبارك و تعالى پيش از همه موجودات وجود داشت و اراده كرد خلق را بيافريند، كلمهاى را بر زبان آورد، پس اوّل موجود كلمه اللّه بود كه
[١] سوره هود (١١): آيه (٧): عرش (قدرت) او بر آب قرار داشت.
______________________________