ترجمه شرح نهج البلاغه - ابن ميثم بحرانى ت محمدى مقدم و نوايى - الصفحة ٢٠٤ - مقام اول - امكان و سبب افعال خارق العاده

ايجاد مى‌كند مانند خوشحالى طرب انگيز كه آثار متفاوتى دارد و اين خوشحالى طرب انگيز موجب نيرو و نشاط آن مى‌شود.

هر گاه اين مطلب فهميده شده باشد، چون شادى شخص عارف به سرور حق متعال قوى‌تر از شادى حاصل از توجّه به غير خدا مى‌باشد و فيوضات حق، عارف را كاملا پوشانده و در پيشگاه حق متعال به كوشش وا مى‌دارد قهرا قدرت او بر انجام كارهاى ممكن قويتر از غير اوست.

علّت و سبب براى ديگر كارهاى خارق العاده به شرح زير بيان مى‌شود:

در جاهاى ديگر ثابت شد كه وابستگى نفس به بدن مانند تصوير بر جسم نيست بلكه به لحاظ تجرد، اداره كننده بدن مى‌باشد و كيفيّت اعمال نفسانى به طريق زير گاهى باعث ظهور حوادثى مى‌شود:

١- گاهى مى‌بينى كه شخصى بر روى شاخه بلندى كه بر روى زمين افتاده است، راه مى‌رود و آن را به هر طرف كه بخواهد مى‌برد، اگر فرض شود كه همين شاخه بر ديوارى بلند قرار داشته باشد، آن شخص را در وقت راه رفتن لرزان مى‌بينى، زيرا تخيّلات و توهّماتش مرتّب وى را تهديد به سقوط مى‌كند چون بدن متأثّر از قوّه وهم و خيال است به همين دليل گاهى از روى شاخه به زمين مى‌افتد.

٢- بديهى است كه مزاج انسان از عوارض نفسانى فراوان، مانند خشم، ترس، اندوه، شادى و غير اينها متأثّر مى‌شود.

٣- توهّم بيمارى يا تندرستى گاهى موجب بيمارى يا تندرستى مى‌شود و اين نيز از امور ضرورى است‌ [١].

هر گاه اين حقيقت را قبول داشته باشى مى‌گوييم: هر گاه مزاج اين تأثيرات‌