تشويق علاء الدّين عطاملك جوينى حاكم بغداد و عراق‌ [١] سبب شده است تا او شرح كبير نهج البلاغه را بنويسد و سپس بخاطر فرزندان عطاملك ابو منصور محمد، و مظفر الدّين ابو العباس شرح كبير را دو بار خلاصه كرده و آن را شرح متوسّط و صغير ناميده است. برخى شرح كلمات قصار ابن ميثم را شرح سوّم او شمرده‌اند [٢].

٩- اساتيد ابن ميثم و كسانى كه از وى نقل روايت كرده‌اند.

ابن ميثم بحرانى در نزد بزرگان علم و دانش همانند مرحوم محقّق صاحب شرائع ألاسلام و اسعد بن عبد القاهر بن اسعد اصفهانى و كمال الدين علىّ بن سليمان بحرانى نويسنده كتاب الإشارات كسب دانش كرده و به اوج عظمت علمى دست يافت. در بلندى مقام وى همين بس كه نخبگانى مانند علامه حلّى و حسين بن حمّاد بن ابى الخير ليثى واسطى زاهد معروف، و عبد الكريم احمد بن طاوس از وى نقل روايت كرده‌اند. بنا بر بعضى از روايات خواجه نصير طوسى در خدمت وى تلمّذ كرده است و مير سيّد شريف جرجانى از آثار او استفاده فراوان برده است‌ [٣].

١٠- زادگاه و محلّ وفات ابن ميثم آنچه مسلّم است اين است كه ابن ميثم در مجمع الجزائر بحرين به دنيا آمده و پس از وفات در مقبره جدّش «المعلى» در قريه «هلتا» از قراء بحرين، به خاك سپرده شده است‌ [٤].

[١] عطاملك جوينى ملقّب به علاء الدّين بن بهاء الدّين محمّد برادر شمس الدّين محمّد صاحب ديوان از رجال و مورّخان اوايل دوره مغول «و. ٦٢٣ ف- ٦٨١ ه. ق.» وى از آغاز جوانى وارد كارهاى ديوانى شد و از عمّال امير ارغون آقا حكمران خراسان گرديد. عطاملك چند بار در خدمت امير ارغون به «قراقروم» پايتخت مغولستان سفر كرد، همين سفرها بود كه زمينه نوشتن تاريخ جهان گشاى جوينى را فراهم ساخت. وى در سال ٦٥٤ توسّط امير ارغون به هلاكو معرّفى شد و نزد او تقرّب يافت. پس از فوت هلاكو، وى و برادرش صاحب ديوان، سبب رونق دولت «آياقا» بودند و عطاملك حكومت بغداد و عراق يافت. (فرهنگ فارسى دكتر معين، بخش اعلام، ص ١١٨٣).

[٢] كتاب استناد نهج البلاغه، ص ١٣٣، تأليف امتياز عليخان عرشى.

[٣] همان مأخذ، ص ١٣٣.

[٤] مقدمه ناشر، ص ١٣.