ترجمه شرح نهج البلاغه - ابن ميثم بحرانى ت محمدى مقدم و نوايى - الصفحة ٢٥٢ - فرموده است و لا تحصى نعمائه العادون
آنها را به كار بگمارد و در امور خود به آن مراجعه كنند و براى آن رئيس خزانهدار و نويسندهاى قرار داده تا آنچه خبر به او مىرسد ضبط كند، سپس ميان اين خزانهدار و خزانهدار اوّل رشته نيرومندى كه در حركت، سريع الانتقال مىباشد تعيين فرموده كه قادر است در يك لحظه از مشرق به مغرب و از دل زمين به بلندى آسمان عروج كند و به تصرّفات شگفتآورى تواناست و آن را گاهى مشاور وزير و گاهى مشاور دربان قرار داده است. و به فرمان وزير و توسط حاجب به بررسى دو خزينه و مراجعه به خازنان گماشته شده است و اين همان فرشتهاى است كه خداوند تعالى اداره بدن (جسم) را به او سپرده است و او را از نزديكترين فرشتگانى كه در انسان تصرّف دارند به خدمت او گمارده است. پس از فرشتگان نامبرده اصناف ديگرى از فرشتگان زمينى و آسمانى كه هر يك وظيفه خاصّى دارند در خدمت انسان قرار داده است، مانند فرشتگان موكّل به حيوانات كه موجب نفع حيوان به انسان و تسلّط انسان بر آنها مىشود، و فرشتگان موكّل بر نباتات و معادن و عناصر چهار گانه [١] و فرشتگان آسمانى كه عدد آنها را جز خداوند تعالى كسى نمىداند چنان كه خداوند تعالى فرموده است وَ ما جَعَلْنا أَصْحابَ النَّارِ إِلَّا مَلائِكَةً [٢].
هر يك از اين فرشتگان به كار و مقام خاصّى گماشته شدهاند كه از وظيفه خود تجاوز و تعدّى نمىكند. چنانكه خداوند متعال از آنها چنين حكايت مىكند: وَ ما مِنَّا إِلَّا لَهُ مَقامٌ مَعْلُومٌ [٣].
اين فرشتگان همگى در جهت منافع و مصالح انسان از آغاز زندگى تا مرگ او به فرمان مدبّر حكيم انجام وظيفه مىكنند و اينها سواى فرشتگانى كه در
[١] آب، باد، خاك، آتش.
[٢] مدثّر (٧٤): آيه (٣١): شمار سپاهيان پروردگار تو را جز او كسى نمىداند.
[٣] سوره صافات (٣٧): آيه (١٦٤): هيچ يك از ما (فرشتگان) نيست مگر اين كه جايگاهى معيّن دارد.