ترجمه شرح نهج البلاغه - ابن ميثم بحرانى ت محمدى مقدم و نوايى - الصفحة ٥٨١ - شرح
رسوم آنها را بپذيرد، و در نتيجه از اخلاق آنها متأثّر و به گناه گرفتار مىشود.
(٣٧٧٥- ٣٧٦٩) دوازدهم- آن كه هر كس از ميان آنها خارج شود رحمت خدا را براى خود آماده ساخته، چون خداوند او را يارى مىكند تا از گناهان ساكنان بصره كه بدان دچار شدهاند، مصون بماند و اين رحمت بزرگى از جانب خداوند متعال است.
همه اينها، ذكر دلايل تنفّر از آنهاست. روايت ديگرى در مورد مفهوم جمله: المحتبس فيها بذنبه و الخارج منها بعفو اللّه وارد شده كه غير از آن چيزى است كه ما ذكر كرديم و آن اين است: زندانى شدن در ميان مردم بصره عقوبتى است براى گناهانى كه قبلًا مرتكب شده و خروج از آن نشانه بخشودگى گناه شخص از جانب خداست.
در دو عبارت قرينه، رعايت سجع متوازى شده است و همچنين در چهار جمله قبل از آنها. پس از نكوهش مردم بصره و شهرشان به اين موضوع اشاره مىفرمايد كه بزودى شهرشان را آب خراب خواهد كرد. امام (ع) يقين خود را كه از راه بصيرت قدسى در مورد خرابى بصره حاصل شده با تشبيه حسّى روشن و آشكار و با عبارت مىبينم كه مسجد بصره در آب فرو رفته و سرزمينتان تخريب شده بيان مىفرمايد.
امام (ع) خبر پيامبر (ص) را در مورد احوال اهل بصره در آخرين خطبه بيان فرموده است، بدينسان كه امام (ع) پس از نكوهش اهل بصره و جوابى كه به احنف بن قيس داد، چنان كه در فصل گذشته ياد شد، اهل بصره را ستود و فرمود:
اى مردم بصره خداوند براى هيچ يك از شهرهاى مسلمين نشانه شرف و بزرگوارى قرار نداد جز اين كه بهترين آن را براى شما قرار داد و به فضل خويش شما را از چيزهايى برخوردار كرد كه ديگران از آن بىبهره بودند قبله شما راستترين قبله نسبت به مقام ابراهيم است، وقتى امام جماعت رو به مكه به نماز مىايستد. قارى قرآن شما بهترين قارى، و زاهد شما در زهد و عابد شما در