ترجمه شرح نهج البلاغه - ابن ميثم بحرانى ت محمدى مقدم و نوايى - الصفحة ٣٥٥ - بحث اول - اين داستان را خداوند متعال در هفت سوره از قرآن كريم تكرار كرده است
كه زندگى برايش گوارا بود اسكان داد و جايگاه او را ايمن گردانيد و دشمنى ابليس را به او يادآور شد، امّا ابليس كه بر زندگانى آن حضرت در سراى جاودانى و همنشينى با نيكان حسد مىورزيد، او را فريب داد.
آدم (ع) يقين خود را به شك تبديل كرد، و عزم و اراده را به سستى، شادمانى را به ترس و عزّت و بزرگوارى را به پشيمانى بدل ساخت (آدم از كرده خود پشيمان شد و توبه كرد). خداوند سبحان توبه او را پذيرفت و كلمه رحمت را به او آموخت و به او وعده بازگشت به بهشت داد و او را به دنياى پر بلا و جايگاه توالد و تناسل فرو فرستاد».
[شرح]
براى قصه آدم (ع) دو طريق نقل شده است طريق اوّل- همه مفسّران و متكلّمان مسلمان اين داستان را بر ظاهرش حمل كردهاند و در اين باره بحثهايى به ترتيب زير آوردهاند:
بحث اوّل- اين داستان را خداوند متعال در هفت سوره از قرآن كريم تكرار كرده است:
سورههاى بقره، اعراف، حجر، بنى اسرائيل، كهف، طه، ص. و اين تكرار به منظور تذكّر دادن خلق و آگاه ساختنشان از ويژگيهاى طبيعت، همان چيزى كه ابليس دل انسانها را بدان جذب مىكند انجام شده است. همچنين براى بر حذر داشتن مردم از فتنه ابليس و سپاهيانش و توجّه دادن مردمان به حضرت حق و مطالعه انوار كبريايى حق متعال چنان كه خداوند تعالى مىفرمايد:
يا بَنِي آدَمَ لا يَفْتِنَنَّكُمُ الشَّيْطانُ كَما أَخْرَجَ أَبَوَيْكُمْ مِنَ الْجَنَّةِ [١].
در هر فراز از كلام امام (ع) اشارهاى به آيهاى است مانند: «تربة» در سخنان آن بزرگوار كه اشاره به قول خداوند تعالى است كه فرمود: خَلَقَهُ مِنْ تُرابٍ.
سَنَّها بالماءِ. مانند اين سخن حق تعالى است: وَ لَقَدْ خَلَقْنَا^. لاطها بِالبلّه
[١] سوره اعراف (٧): آيه (٢٧): اى فرزندان آدم شما را شيطان فريب ندهد آن چنان كه پدر و مادرتان را از بهشت بيرون كرد.