احسن القصص - مُهری، محمد جواد - الصفحة ٤٦٩
امیرالمؤمنین علی علیه السلام با گرفتن شمشیر به دست برای حراست و نگهبانی پیامبر خدا در کنار این ستون مییستاد تا اینکه در سال دهم هجرت «آیه ٦٧ سورۀ مائده» در غدیر خم در رابطه با ولایت و جانشینی امیرالمؤمنین نازل شد، و برای رسول خدا وعدۀ مصونیّت داد. و مولای متقیان بعد از آن تاریخ از نگهبانی دست برداشت و به جهت ارتباط این ستون با آن سرور، آن را مصلّای علی علیه السلام نیز مینامند.
سه- ستون توبه: این ستون را «استوانه ابولبابه» نیز میگویند، زیرا ابولبابه که نام او «بشیر بن عبدالمنذر» است در سال پنجم هجرت یک خبر محرمانه نظامی را در اختیار «یهودیان بنی قریظه» قرار داد و سپس نادم شد، و برای جبران گناه خود، خویشتن را به این ستون بست، و بعد از مدتی «آیۀ ١٠٢ سورۀ توبه» در مورد او نازل شد، و توبهاش پذیرفته گردید، در کنار این ستون نماز و دعاهای خاصی وارد شده که به کتاب های دعا و زیارات مراجعه فرمایید.
چهار- ستون سریر: این ستون مثل ستون حَرَسْ چسبیده به حرم و مرقد پیامبر، یادمان شب زندهداری و ایام اعتکاف رسول اکرم را مینماید، که در این محل به استراحت میپرداخت، و تختخواب ساده و بیآلایش خود را در آنجا میگذاشت.
پنج- ستون مهاجرین: این ستون که به نام های «القرعه» و «عایشه» نیز معروف است، دقیقاً بین ستون های قدیمی مسجد قرار گرفته، و بین آن تا منبر و مرقد و محراب و صحن قدیمی مسجد دو ستون واقع شده است. نامگذاری آن به «مهاجرین» به این خاطر است که آنان در کنار این ستون تجمّع نموده، و به گفتگو میپرداختند. و علت نامگذاری آن به «قرعه» به جهت فرمایش پیامبر اسلام است که فرمود: مکان این ستون آن چنان ارزشمند است که جا دارد مسلمانان با قرعه در آنجا نماز بگزارند. و چون «عایشه» در مدح این مکان نیز سخنانی دارد، بدان جهت به این نام معروف است.
شش- ستون وُفُود: «وُفُود» جمع «وَفْد» به معنی هیئت و گروه نمایندگی است و چون پیامبر اکرمm در کنار این ستون با دستهها و قبائل واردین دیدار میکرد، به آن جهت آن را «استوانه الوفود» گویند، که هم اکنون نیز چسبیده به حرم و مرقد پیامبر دیده میشود.
هفت- ستون حَنّانه: شرح حال آن در بحث «منبر» نقل نمودیم که این ستون دقیقاً سمت راست محراب النبی قرار گرفته و رسول خداm با تکیه بر آن سخنرانی میکرد، و چون بعد از ساختن منبر، آن حضرت برای خطبه بالای منبر صعود کرد و کنار ستون را ترک گفت، صدای شیونی همچون صدای شتر در فراق بچهاش از آن ستون بلند شد و به این جهت به «استوانه الحنّانه» نامگذاری گردید.
هشت- ستون تهجّد: علاوه بر ستونهای مقدس هفت گانه که توضیح آنها اجمالاً گذشت، در پشت خانه حضرت فاطمهO در سمت شمال، در کنار محراب تهجّد نیز قرار داشته است، که رسول خداm در کنار آن حصیری میانداخت، و بعد از رفتن مردم به عبادت و تهجّد میپرداخت، که به همین جهت آن را «استوانه التهجّد» میگفتند. و اکنون پشت قفسههای
قرآنی پنهان شده است.
٨- درهای مسجدالنبی: در هفت ماهۀ نخستین سال هجرت نبوی، مسجدالنبی تأسیس شد، و صحابۀ پیامبر هرکدام که توانایی داشتند، در کنار مسجد، منزل و اتاقی برپا نموده، و دری به درون آن باز کردند، و هر وقت به مسجد رفت و آمدی داشتند، از همان در استفاده میکردند. درهای صحابه همچنان به درون مسجد باز بود، و تا سال سوم هجرت ادامه داشت، هنوز جنگ «اُحُد» پیش نیامده بود که ناگاه جبرئیل فرا رسید، و فرمان بسته شدن درهای مزبور به جز دَرِ منزل امیرالمؤمنین علی علیه السلام را صادر کرد، و به دنبال این فرمان، پیامبر اسلام اعلام کرد: «سُدُّوا الأَبْوابَ کُلَّها اِلَّا بابَ عَلِیًّ، وَاَوْما بِیَدِهِ اِلی بابِ عَلِیٍّ؛ همۀ درها جز در علی علیه السلام را ببندید، و با دستش در آن حضرت را نشان داد». به دنبال این فرمان الهی، صحابه رسول خدا متأثر گردیده، و از جمله عباس بن عبدالمطلب به گریه افتاد، و نزد پیامبر خدا آمده، ولی همگی پی بردند که این دستور غیرقابل تغییر است، و تنها دری که باید باز بماند «باب علی» است، که الهی و همیشگی است.