احسن القصص - مُهری، محمد جواد - الصفحة ١٧٢
لقبیعقوب،«اسرائیل»بوده[١]وفرزنداندوازدگانهیعقوب علیه السلام ،[٢]واولاد آنها را بنی اسرائیل گویند که به قوم یهود معروفند.
یعقوب علیه السلام سه هزار و چهارصد و هشتاد و سه سال بعد از هبوط آدم علیه السلام در کنعان (شرق سرزمین فلسطین) به دنیا آمد.
چندین سال در کنعان، سپس در حرّان[٣] زندگی میکرد و بعد به کنعان بازگشت و هنگامی که صد و سی سال از عمرش گذشته بود، به هوای لقای یوسف علیه السلام وارد مصر شد و پس از هفده سال سکونت در مصر از دنیا رحلت کرد.[٤]
طبق وصیّت خودش، جنازهاش در مقبره خانوادگی اش نزد قبر پدر و مادر و اجدادش،[٥] در سرزمین فلسطین شهر الخلیل به خاک سپرده شد.[٦]
[١] . کلمه «اسرائیل» چهل و سه بار در قرآن مجید ذکر شده، که چهل و یک بار آن به لفظ بنیاسرائیل میباشد. کلمه «اسرائیل» ترکیب شده از «اسراء» ( در زبان سریانی به معنایعبد ) و «ایل» ( به معنای الله ) یعنی «عبدالله».
و یعقوب را بدان جهت اسرائیل نامیدند؛ چون در زمره خادمین بیتالمقدّس بود و اولین کسی بود که داخل بیت میشد و آخرین کسی بود که از آن خارج میگشت.
و بعضی گفتهاند: یعقوب و عیصو دوقلو بودند چون بعد از برادرش عیص به دنیا آمد او را اینگونه نامیدند (علل الشرایع ، ص ٤٣).
و برخی دیگر گویند اسرائیل یعنی خالص و برگزیده، چون یعقوب خالص از برای خدا، یا برگزیدۀ خدا بود به این اسم نامیدند.
[٢] . پسرانش عبارتند از: «روبیل، شمعون، لاوی، یهودا، ایساخر، زابلیون، یوسف، بنیامین، دان، نفتالی، جاد، اَشیر» که همه این ها در شهر (حرّان) واقع در شمال عراق متولّد شدند، جز بنیامین که در شهر کنعان (شرق فلسطین) متولّد شد. و شش نفر اوّل مادرشان «لیّا» است و دو نفر بعد مادرشان «راحیل یا راحله» است و دان و نفتالی از «بُلهه» کنیز «راحیل» به دنیا آمدند و دو نفر آخر هم مادرشان «زُلفه» کنیز «لیّا» است. (قصص قرآن ، ص ٨٥).
[٣] . از شهرهای بابل در سرزمین عراق.
[٤] . بنابراین او ١٤٧ سال عمر کرده است. دائره المعارف اسلامی ، ص ٢٨٤.
[٥] . در مسجد ابراهیمی محل دفن ابراهیم، ساره، رفقه و اسحاق o.
[٦] . رک: قاموس قرآن ، ج ١ ، ص ٨٢ ؛ قصص قرآن ، ص ٨١، ٨٥، ٤١٨ ؛ تاریخ انبیاء عمادزاده ، ص ٣٦٩.