رساله توضيح المسائل - فياض، شيخ محمد اسحاق - الصفحة ٢٢٦ - نماز مسافر
ولى اگرمعصيت تابع چيز ديگرى باشد وصلاحيت مستقل بودن در تحقق سفر را نداشته باشد مانند شخصى كه براى هدف مباحى به شهرى سفركند وباخود بگويد اگر به آن شهر رسيدم و كار مورد نظرم را انجام دادم، شراب هم بخورم، بايد نماز را شكسته بخواند.
(مسأله ٩٢٠) اگر براى لهو وخوشگذرانى به شكار رود (به اندازه مسافت شرعى) نماز را بايد تمام بخوانند وفرقى نمىكند شكار در خشكى يا در دريا باشد. ولى اگر مسير برگشت به اندازه مسافت شرعى باشد، بايد نماز را شكسته بخواند، امّا چنانچه شكار براى تهيه وامرار معاش باشد بايد شكسته بخواند و چنانچه براى تجارت و زياد كردن مال باشد، بنابر اظهر شكسته بخواند.
(مسأله ٩٢١) كسى كه با ظالم مسافرت مىكند اگر ناچار باشد يا براى نجات دادن خود يا مظلومى بااو مسافرت كند نماز را بايد شكسته بخواند. در غير اين صورت، اگر مسافرت او كمك به ظالم باشد، نماز را بايد تمام بخواند. اگر سفر ستمگر مباح باشد، نمازش شكسته مىشود و پيروانش بايد نماز راتمام بخوانند.
(مسأله ٩٢٢) اگر شك كند كه سفرش، سفر معصيت است يانه، بايد شكسته بخواند امّا اگر قبلًامى دانست كه اين گونه سفر حرام است و الآن شك كند كه بازهم حرام است يانه، يا از طريقى حرمت سفر ثابت شود، بايد نماز را تمام بخواند.
(مسأله ٩٢٣) اگر كسى در ماه رمضان قصد سفر معصيت كند و روزه هم بگيرد و بعداز رسيدن به هشت فرسخ به سفر حلال برگردد، چنانچه برگشت او پيش از زوال باشد و باقى مانده راه به اندازه مسافت شرعى باشد و پيش از زوال هم سفر مباح را شروع كند، افطار واجب است. اگر بعداز زوال به سفر مباح برگردد و باقى مانده راه به اندازه مسافت شرعى نباشد، ادامه دادن روزه واجب است. اما اگرباقى مانده راه به اندازه مسافت شرعى باشد، افطار جايز است و احتياط اولى ادامه دادن روزه است. امّا اگر عدول به سفر حلال قبل از طى كردن مسافت شرعى باشد، چنانچه عدول قبل از زوال باشد وبقيه راه به اندازه مسافت شرعى است افطار واجب است، و اگر بقيه راه مسافت شرعى نباشد بعيد نيست كه افطار واجب باشد واحتياطاً بين روزه وقضاى آن جمع نمايد. اما اگر عدول بعد از زوال باشد، بنابراظهر افطار جايز است به شرطى كه بقيه راه به اندازه مسافت باشد. چنانچه بقيه راه به اندازه مسافت نباشد، بنابراحتياط واجب بين اتمام روزه وقضاى آن جمع نمايد. اما اگر ابتداى سفر حلال باشد وقبل از پيمودن هشت فرسخ به سفر حرام عدول