رساله توضيح المسائل - فياض، شيخ محمد اسحاق - الصفحة ٦٨٧ - كيفيت ارث به حسب طبقات آن

قصاص منع كنند.

(مسأله ٢٩٨٤) اگر بعد از مرگ بر ميّت جنايت وارد شود، ديه آن به ورثه بر نمى‌گردد، بلكه ديه او در امور خير مصرف مى‌شود و اگر دينى داشته باشد، واجب است كه در جهت اداى آن صرف شود.

كيفيت ارث به حسب طبقات آن‌

طبقه اوّل: پدران و پسران‌

(مسأله ٢٩٨٥) اگر براى ميت فقط پدر يا مادر باقى مانده باشد، تمام مال ميّت به او مى‌رسد كه ثلث آن به عنوان فرض و زايد بر آن به عنوان «ردّ» مال آنان مى‌شود.

(مسأله ٢٩٨٦) اگر پدر و مادر هر دو باشند وميّت فرزند يا زوج يا زوجه نداشته باشد، در صورتى كه مادر حاجب و مانع نداشته باشد، ثلث (٣/ ١) ارث و اگر حاجب و مانع داشته باشد سدس (٦/ ١) آن، مال مادر است و بقيه ارث مال پدر مى‌باشد و اگر با پدر و مادر، شوهر ميت هم باشد، نصف ارث مال اوست و اگرهمسر ميت باشد، ربع (٤/ ١) آن مال زوجه است.

(مسأله ٢٩٨٧) اگر براى ميّت فقط يك پسر باشد، تمام مال ميت به او مى‌رسد. و همچنين اگر فقط يك دخترداشته باشد، نصف مال ميت به عنوان فرض وبقيه به عنوان «ردّ» مال او مى‌شود و اگر ميت بيشتراز يك پسر داشته باشد، مال به طور مساوى بين آن‌ها تقسيم مى‌شود و اگر بيشتر از يك دختر داشته باشد، دو ثلث (٣/ ٢) به «فرض» و بقيه به «ردّ» بين آن‌ها تقسيم مى‌شود.

(مسأله ٢٩٨٨) اگر براى ميت پسر و دختر يا پسران و دختران متوفى باهم باشند، تمام ارثيه مال آن‌ها است و سهم مرد دو برابر سهم زن است.

(مسأله ٢٩٨٩) اگر براى ميت پدر و مادر با يك پسر باشد، دو سدس (٦/ ٢) ارث مال والدين است؛ يعنى چهار سهم از دوازده سهم و بقيه مال پسر است. هم‌چنين اگر با آن‌ها چند پسر باشد، براى هريك از والدين سدس (٦/ ١) ارث است وبقيه به صورت مساوى بين پسران تقسيم مى‌شود.

اگر از متوفى يك يا چند پسر با چند دختر باقى مانده باشند، دو سدس (٦/ ٢) ارث مال والدين و بقيه بين فرزندان پسر و دختر تقسيم مى‌شود، البته سهم مرد دو برابر سهم زن است. اگر يكى از والدين ميت با يك پسر باقيمانده باشند، سدس (٦/ ١) مال به او و بقيه به پسر مى‌رسد. به هر حال مال‌