روش هاى توان افزايى در سختى ها - عطاء الله، محسن - الصفحة ٢٤ - افزايش نيروى صبر
توانمندى براى مقابله با نوعى خاص از صبر و بردبارى، شمارش شدهاند.[١] لذا در هيچ يك از پژوهشهاى پيشين به صورت كامل و نظاممند و در جهت توليد مُدل كاربردى به عنوان معارف روانشناختى قرآن، به اين موضوع پرداخته نشده است. در حالى كه با توجّه به گرفتارىهاى زندگى انسان و سير صعودى بيمارىهاى روحى- روانى و عدم موفّقيت مورد انتظار در از ميان بردن يا پيشگيرى از اين بيمارىها، و هم به جهت آن كه هر مؤمنى خواستار اين است كه انسانى شكيبا و صبور باشد، در برابر حوادث بر خود نلرزد و استوار و مقاوم، مقابل سختىها بايستد و وسوسههاى گناه، پاى او را نلغزاند و سربلند از آتش آزمونهاى الهى بيرون آيد، ضرورت دارد با مراجعه به قرآن كريم به عنوان كاملترين نسخه براى آرامش روح، آموزههايى كه از سوى خداوند متعال براى تقويت نيروى صبر در روح آدمى بيان شدهاند، بررسى و استخراج شود تا در اصلاح يا ارتقاى زندگى مردم مورد استفاده قرار گيرند و از اين طريق، موجب كاهش بسيارى از تنيدگىها يا مهار آنها شوند.
[١]. مثلًا در باب اسباب يارى دهنده صبر بر« معصيت» مىتوان به كتاب عدة الصابرين و ذخيرة الشاكرين، نوشته محمّد بن ابى بكر، ابن قيم الجوزى( م ٧٥١ ق)، اشاره كرد كه چاپ پنجم آن در سال ١٤١٤ ق، در دار الكتاب العربى بيروت انتشار يافته است. همچنين درباره روشهاى تحمّل« مصيبت»، علاوه بر مقاله« شيوههاى تحمّل و مهار مصيبت از ديدگاه احاديث» به قلم عبدالهادى مسعودى، چاپ شده در فصلنامه علمى، تخصصى علوم حديث، شماره ٣١، مىتوان به اين تأليفات اشاره نمود: تسلية اهل المصائب نوشته محمّد المنبجى الحنبلى( م ٧٨٥ ق). اين كتاب كه به دنبال شيوع بيمارى« طاعون» در سال ٧٧٥ ق و مرگ هزاران نفر از جمله كودكان نوشته شد، با شرح و تعليق محمّد حسن الحمصى، در دار الرشيد، بيروت، ١٤٠٨ ق، به چاپ سوم خود رسيد. برد الأكباد عند فقد الأولاد نوشته محمّد بن عبد الله بن ناصر الدين الدمشقى( م ٨٤٢ ق). اين كتاب با تحقيق عبد القادر احمد عبد القادر، در سال ١٤١٣ ق، در دار النفائس اردن به چاپ رسيده است. التعلل و الإطفا لنار لاتطفى، سلوة الفؤاد فى موت الأولاد و ارتياح الأكباد بأرباح فقد الأولاد هر سه نوشته عبد الرحمن ابى بكر السيوطى( م ٩١١ ق) است كه كتاب اوّلش با تحقيق حسن محمود سلمان و با نام تسلية الآباء بفقدان الابناء، در سال ١٤٠٧ ق، در اردن به چاپ رسيده است. مسكّن الفؤاد عند فقد الأحبة و الأولاد نوشته زين الدين بن على معروف به شهيد ثانى( م ٩٦٦ ق). اين كتاب شريف كه مورد مدح و ستايش بزرگانى همچون علّامه مجلسى در بحار الأنوار( ج ١، ص ١٩١)، شيخ حرّ عاملى در كتاب الجواهر السّنية( ص ٦)، سيد محسن امين عاملى در اعيان الشيعة( ج ٧، ص ١٤٥) و شيخ آقا بزرگ تهرانى در الذريعة( ج ٢١، ص ٢٠)، قرار گرفته است، با تحقيق و تصحيح مؤسسه آل البيت لاحياء التراث قم در ١٤٠٧ ق، توسط همان مؤسّسه انتشار يافته است و تاكنون چندين مرتبه به فارسى ترجمه شده است. آخرين ترجمه آن با نام اسلام در كنار داغديدگان، توسط سيد محمّدباقر حجّتى، صورت گرفته است( تهران: رشد، ١٣٧٣ ش).