مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٤٤ - بهره و سهم ما

دیگری مناسب با روح قرن لازم است. این جمله را طوطی وار تکرار میکنند ولی اگر توضیح بخواهید که آن عواملی که در این قرن پیدا شده که ایجاب میکند قوانین اصلی زندگی بشر تغییر کند چیست، مقتضیات زمان یعنی چه و چگونه است، چه رابطهای هست میان تکامل و تغییر وسایل زندگی و تغییر اصول و مقررات و مدارهای زندگی، البته جوابی نخواهید شنید. آنها همین قدر فکر میکنند که مثلًا چون وسائل مسافرت عوض شده پس علی القاعده باید اصول اخلاق و مقررات اجتماع هم تغییر کند.

و البته کیست که نداند در این میان دستهایی در کار است که شرق را از اصولی که به آنها میبالد و پایه و مایه شخصیت اوست خلع و عریان کند تا او را به صورت لقمه قابل هضمی برای غرب درآورد؟.

اما یک نکته را نباید فراموش کنیم: بدون شک ما از نظر فقه و اجتهاد در عصری شبیه به عصر شیخ طوسی زندگی میکنیم، دچار نوعی جمود و اعراض از مواجهه با مسائل مورد نیاز عصر خود هستیم. ما نمیخواهیم زحمت گام برداری در راههای نرفته را که عصر ما پیش پای ما گذاشته به خود بدهیم. همه علاقه ما به این است که راههای رفته را برویم و جادههای هموار و کوبیده را بپیماییم. ما ترجیح میدهیم راه هفتصدساله حل شبهه ابن قبّه را طی کنیم و حال آنکه امروز صدها شبهه از شبهه ابن قبّه مهمتر و اساسیتر و وابستهتر به زندگی عملی خود داریم. شیخ الطائفه بلکه شیخ الطائفههایی برای قرن چهاردهم ضروری است که:

اولًا با ضمیری روشن نیازهای عصر خویش را درک کنند.

ثانیاً با شجاعت عقلی و ادبی از نوعی شجاعت شیخ الطائفه دست به کار شوند.

ثالثاً از چهارچوب کتاب و سنت خارج نگردند.

چه میدانیم، شاید روزگار آبستن به چنین مردانی که از امثال شیخ الطائفه ملهم خواهند بود بوده باشد. اینقدر میدانیم که خداوند دین خود را وا نخواهد گذاشت.