روز جزو اسراف است.»«٥٣» بنابراين در روزى دو بار غذا خوردن اسراف و هر دو روز يك وعده غذا خوردن سخت‌گيرى در خرج و يك بار غذا خوردن در شبانه روز حد وسط ميان آن دو مى‌باشد و در قرآن«٥٤» ستوده شده است و كسى كه در هر روز يك بار غذا مى‌خورد مستحبّ است كه در سحر پيش از طلوع صبح بخورد، يعنى پس از نماز شب و پيش از صبح براى اين شخص گرسنگى روز براى روزه و گرسنگى شب براى برخاستن و خالى شدن قلب به سبب تهى بودن معده و ظرافت فكر و گرد آمدن همّت و آرامش نفس تا زمان مشخّص (غذا خوردن) حاصل است.

در حديث عايشه است: «پيامبر (ص) (گرسنگى خود را) به سحر متصّل مى‌ساخت».«٥٥»

مى‌گويم: اين كار صحيح است مشروط بر آن كه آن گرسنگى را روزه پيوسته قرار ندهد بلكه پس از مغرب افطار كند، زيرا روزه پيوسته از ويژگيهاى پيامبر (ص) بود و بر امّتش حرام است چنان كه از اهل بيت (ع) روايت شده است.«٥٦»

ابو حامد مى‌گويد: اگر دل روزه‌دار پس از مغرب به غذا توجّه كند و اين توجّه مانع حضور قلب در هنگام نماز شب شود، شايسته‌تر آن است كه غذايش را نصف كند به عنوان مثال اگر دو گرده نان است يك گرده را موقع افطار بخورد و يك گرده را در موقع سحر تا نفسش آرام شود و در وقت نافله شب بدنش سبك‌

«٥٣» حديث را بيهقى در (( الشعب )) روايت كرده چنان كه در (( الدرّالمنثور، )) ج ٣، ص ‌ ٨٠ روايت كرده است .

«٥٤» در اين آيه : (( ((والذين اذا انفقوا لم يسرفوا، و لم تقيروا و كان بين ذلك قواما)).

«٥٥» عراقى گويد: من جايى نيافتم كه پيامبر چنان عمل كرده باشد فقط فرموده است : (( ((فايكم ارادان يواصل فليواصل حتى السحر، )) هر كدامتان بخواهيد روزه تان را پيوسته ادامه دهيد پس تا سحر ادامه دهد)). حديث را بخارى (در صحيح ) ج ٣، ص ٤٧، از حديث ابوسعيد روايت كرده امّا پيامبر صلّى اللّه عليه و آله روزه اش را متصل مى كرد و از ويژگى هاى آن حضرت بود، مسلم نيز اين حديث را (در صحيح )، ج ٣، ص ١٣٣ روايت كرده است .

«٥٦» به (( من لا يحضره الفقيه ، )) ص ١٩٧، باب نوادر از كتاب صوم و كتاب وسايل ، ج ٢، (( باب صوم وصال )) و صحيح بخارى ج ٣، ص ٤٦، رجوع كنيد.