راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٣٥١ - باب دوّم در توحيد

نَحْنُ جَعَلْناها تَذْكِرَةً وَ مَتاعاً لِلْمُقْوِينَ«١٢».

و نيز: أَ لَمْ نَجْعَلِ الْأَرْضَ مِهاداً، وَ الْجِبالَ أَوْتاداً، وَ خَلَقْناكُمْ أَزْواجاً، وَ جَعَلْنا نَوْمَكُمْ سُباتاً، وَ جَعَلْنَا اللَّيْلَ لِباساً، وَ جَعَلْنَا النَّهارَ مَعاشاً، وَ بَنَيْنا فَوْقَكُمْ سَبْعاً شِداداً، وَ جَعَلْنا سِراجاً وَهَّاجاً، وَ أَنْزَلْنا من الْمُعْصِراتِ ماءً ثَجَّاجاً، لِنُخْرِجَ به حَبًّا وَ نَباتاً وَ جَنَّاتٍ أَلْفافاً«١٣».

براى بيدارى و هشيارى ارباب خرد از اين قبيل آيات فراوان ديگرى در قرآن موجود است، و هر كس در مضمون اين آيات دقّت كند، و به شگفتيهاى خلقت خداوند در زمين و آسمان بنگرد، هر چند كمترين عقل را داشته باشد، مى‌فهمد كه اين دستگاه شگرف و نظام متقن نمى‌تواند از صانعى مدبّر و پروردگارى حكيم بى‌نياز باشد.

فصل‌

از امير مؤمنان (ع) پرسيدند به چه چيز پروردگارت را شناختى؟ فرمود:

«به فسخ شدن عزيمتها و به هم خوردن تصميمها، چون قصد كارى مى‌كردم ميان من و قصدم حايل ايجاد مى‌شد، و هر گاه تصميم بر امرى مى‌گرفتم قضا و قدر با اراده من مخالفت مى‌كرد، از اين راه دانستم كه مدبّر و سامان دهنده امور كسى غير از من است.»«١٤» نظير اين حديث از مولاى ما امام صادق (ع) نيز روايت شده است«١٥».