راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٢٠٥ - شرايط مناظره و آداب آن

مايه‌هاى اين اخلاق خالى نيست، منتهى سعى مى‌كند آنها را پنهان بدارد، و با نفس خويش مجاهده كند.

مى‌گويم: از جمله آنچه در نكوهش مناظره و خصومت در دين از طريق خاصّه وارد شده روايتى است از شيخ صدوق ابو جعفر محمّد بن على بن بابويه از امير مؤمنان (ع) كه فرموده است: «كسى كه دين را با جدل طلب كند زنديق مى‌شود.»«١٣»

نقل شده كه مردى به حسين بن على (ع) عرض كرد: بنشين تا در دين با يكديگر مناظره كنيم، فرمود: «اى فلان من به دين خود بينايم، و راه هدايت برايم روشن است، اگر تو به دينت نادانى برو و آن را به دست بياور، مرا با مجادله چكار؟»«١٤» شيخ صدوق به سند خود از ابو عبيده نقل مى‌كند كه گفته است: «امام باقر (ع) به من فرمود: اى ابو عبيده از مجادله‌گران و از كسانى كه بر ما دروغ مى‌بندند بپرهيز، زيرا آنها آنچه را مأمور به فرا گرفتن آن بودند ترك كردند، و به آموختن آنچه بدان مأمور نبودند خود را به رنج انداختند، تا آن اندازه كه براى دسترسى به علوم آسمانى خود را دچار زحمت ساختند. اى ابا عبيده! با مردم به اخلاق خودشان رفتار كن، و به سبب اعمالشان از آنها جدايى اختيار كن، ما كسى را فقيه و خردمند نمى‌شماريم مگر آنگاه كه آهنگ سخن را بشناسد، سپس اين آيه را تلاوت فرمود: وَ لَتَعْرِفَنَّهُمْ في لَحْنِ الْقَوْلِ»«١٥».

و نيز به سند خود از آن حضرت روايت كرده كه فرموده است: «دشمنى دين را محو مى‌كند، و عمل را از ميان مى‌برد، و شكّ به وجود مى‌آورد.»«١٦»

و نيز به سند خود از ابى عبد الله (ع) نقل كرده است: «مخاصمه نمى‌كند جز