راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٥٠٢ - چگونگى ورود به گرمابه و آداب آن
طريقه اهل بيت (ع) شرح مىدهيم.
چگونگى ورود به گرمابه و آداب آن
در كافى به سند صحيح از امام صادق (ع) روايت شده، و الفقيه نيز آن را نقل كرده كه امام (ع) گفته است: «پيامبر خدا (ص) فرموده: هر كس به خدا و روز بازپسين ايمان دارد بىلنگ وارد حمّام نشود.»«١»
در الفقيه آمده است كه يحيى بن سعيد اهوازى از احمد بن محمّد بن ابى نصر از محمّد بن حمران روايت كرده كه امام صادق (ع) فرموده است: هر گاه وارد گرمابه شدى به هنگام لخت شدن بگو: اللهم انزع عنى ربقة النفاق و ثبّتنى على الايمان، و چون به قسمت مقدّم آن رسيدى بگو: اللهم انّى اعوذبك من شرّ نفسى و أستعيذبك من اذاه، و چون به قسمت مؤخّر آن وارد شدى بگو: اللهم اذهب عنّى الرّجس النجس و طهّر جسدى و قلبى، و مقدارى از آب گرم برگير و بر سر و پاهايت بريز، و اگر ممكن باشد جرعهاى از آن بنوش، زيرا مثانه را پاك مىكند.«٢» و در قسمت دوّم گرمابه ساعتى درنگ كن، و چون وارد قسمت سوّم
«١» كافى ج ٦ ص ٤٩٧ به شماره ٣ الفقيه ص ٢٥ به شماره ١
«٢» آنچه از بررسى اخبار روشن مى شود اين است كه در روزگار آنها هر گرمابه از چهار قسمت تشكيل مى شده است قسمت اول كه هوايش سرد و خشك بوده محل لخت شدن و رختكن حمام بوده قسمت دوم كه سرد و مرطوب بوده در آن خزانه آب سرد قرار داشته قسمت سوم داراى هوايى گرم و مرطوب و جايگاه خزانه آب گرم بوده قسمت چهارم كه گرم و خشك بوده محل خشك كردن بدن و مالش دادن مشتريان بوده است (به الرسالهالذهبيه طب الرضا(ع ) ص ٩٤ ومستدرك نورى ج ١ ص ٥٤ مراجعه شود) در قسمت سوم كه خزانه آب گرم قرار داشته چاه ياحوضى موجود بوده كه تنها غساله ها يا آبهاى شستشو در آن سرازير مى شده است و كسانى كه به حمام مى رفته اند از اين كه در درون خزينه هاى آب گرم يا سرد وارد شوند و سر به زير آب فرو برندممنوع بوده اند در پيرامون خزانه ها مكانها و سكوهايى وجود داشته كه شستشو كننده روى آنهامى ايستاده و با ظرف آب از خزانه بر مى داشته و بر روى خود مى ريخته و غساله ها در چاه فرومى رفته است در برخى از گرمابه ها پي