روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٦ - ترجمه
گفت:آرى نماز دانم كردن،گفت:پيش [١]نماز بر تو فريضه چيست براى نماز؟ گفت هفت چيز:نيّت،طهارت،و در طهارت [٢]عورت پوشيدن،و جاى سجده پاك كردن،و وقت شناختن،و جامه پاكيزه كردن،و روى به قبله آوردن.گفت:به چه نيّت از خانه بيرون آيى؟گفت:به نيّت زيارت.گفت:به چه نيّت در مسجد شوى [٣]؟گفت:به نيّت عبادت.گفت:به چه نيّت قيام كنى به نماز؟گفت:به نيّت خدمت.گفت:به چه نيّت كنى اين خدمت؟گفت:به نيّت عبوديّت مقرّ و معترف خداى را به وحدانيّت.گفت:روى به چه به قبله آرى؟گفت:به سه فريضه و يك سنّت.گفت:آن كدام است؟گفت:توجّه به قبله فرض است،و نيّت و تكبير احرام [٤]،و دست برداشتن عند آن سنّت.گفت:تكبيرات چند است بر تو؟گفت:
اصل تكبيرات نود [٥]است،پنج از آن فرض است و باقى سنّت.گفت:به چه در نماز روى؟گفت:به تكبير.گفت:برهان نماز چيست؟گفت:قرائت.گفت:خشوع نماز چيست؟گفت:نظر در جاى سجده.گفت:تحريم نماز چيست؟گفت:به تكبيرش.گفت:تحليلش چيست؟گفت:سلامش.گفت:جوهرش چيست؟ گفت:تسبيحش.گفت:شعارش چيست؟گفت:دعاى تعقيبش.گفت:تمام [٦]نماز چيست؟گفت:صلات [٧]بر محمّد و آل محمّد.گفت:سبب قبولش چيست؟ گفت:
ولايتنا و البراءة من اعدائنا، ولايت ما و بيزار شدن از دشمنان ما.گفت:هيچ حجّت رها نكردى كس را بر خود برخاست [٨]و مىگفت: اَللّٰهُ أَعْلَمُ حَيْثُ يَجْعَلُ [٩]رِسٰالَتَهُ [١٠].
ابن جريج روايت كرد [١١]از عطا از عبد اللّه عبّاس كه،رسول-صلّى اللّه عليه و على آله-گفت [١٢]:چون خداى تعالى بهشت عدن بيافريد،و در آنجا بيافريد:
ما لا عين
[١] .همۀ نسخه بدلها+از.
[٢] .همۀ نسخه بدلها«و در طهارت»:ندارد.
[٣] .همۀ نسخه بدلها:روى.
[٤] .همۀ نسخه بدلها:الاحرام.
[٥] .آب،آج،لب،آز،آل،مش+شش،آط كلمۀ«شش»بعدا افزوده شده است.
[٦] .همۀ نسخه بدلها:تمامى.
[٧] .مش:صلوات.
[٨] .آب،لب،آز،مش:برخواست.
[٩] .سورۀ انعام(٦)آيۀ ١٢٤.
[١٠] .اساس و همۀ نسخۀ بدلها بجز مش:رسالاته،با توجه به مش و ضبط قرآن مجيد تصحيح شد.
[١١] .آب،آز،مش:كردهاند.
[١٢] .مش+كه.