وَ يُبَيِّنُ اللّٰهُ لَكُمُ الْآيٰاتِ ،و خداى تعالى براى شما آيات و بيّنات و دلايل بيان مى‌كند. وَ اللّٰهُ عَلِيمٌ حَكِيمٌ ،و خداى عالم است به احوال خلقان بر عموم،و به حديث عائشه و صفوان و برائت ساحت ايشان از تهمت،و محكم كار و درست كردار است.

إِنَّ الَّذِينَ يُحِبُّونَ أَنْ تَشِيعَ الْفٰاحِشَةُ ،گفت:آنان كه خواهند و درست دارند كه زشتى و منكر در ميان مؤمنان آشكارا شود-يعنى عبد اللّه ابىّ سلول و اصحابش از منافقان، لَهُمْ عَذٰابٌ أَلِيمٌ فِي الدُّنْيٰا وَ الْآخِرَةِ ،ايشان را عذابى است دردناك در دنيا و آخرت. وَ اللّٰهُ يَعْلَمُ وَ أَنْتُمْ لاٰ تَعْلَمُونَ ،و خداى داند دروغ ايشان و شما ندانى.

و گفتند:خداى داند تفاصيل عذاب ايشان و شما ندانى. وَ لَوْ لاٰ فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَتُهُ ،و اگر نه فضل خداستى [١]بر شما و رحمت او،و آن‌كه خداى رءوف و مهربان و بخشاينده است.و جواب«لو لا»نيز حذف كرد-چنان كه پيش از اين بگفتم،و التّقدير:لعاجلكم بالعقوبة،تعجيل كردى بر شما بر عقوبت.

آنگه گفت: يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ،اى گرويدگان [٢]و باوردارندگان! لاٰ تَتَّبِعُوا خُطُوٰاتِ الشَّيْطٰانِ ،پى شيطان مگيرى و به دنبال او مشوى. وَ مَنْ يَتَّبِعْ خُطُوٰاتِ الشَّيْطٰانِ ،و هركه او به دنبال گامهاى شيطان رود، فَإِنَّهُ يَأْمُرُ بِالْفَحْشٰاءِ وَ الْمُنْكَرِ ،او مردمان را فحشاء و منكر فرمايد.اين دو اسم است عامّ جملۀ قبايح و معاصى را، فالفحشاء و الفاحشة كار زشت باشد،و منكر هر فعلى بود كه عقل يا شرع آن را انكار كند. وَ لَوْ لاٰ فَضْلُ اللّٰهِ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَتُهُ ،و اگر نه فضل خداستى [٣]و رحمتش بر شما. مٰا زَكىٰ مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ أَبَداً ،هرگز كس از شما زكّى و پارسا نبودى.يعقوب خواند و ابن محيصن:«ما زكّى»بالتّشديد،تزكيه نكردى خداى كس را و حكم نكردى به زكا و طهارت او. وَ لٰكِنَّ اللّٰهَ يُزَكِّي مَنْ يَشٰاءُ ،و لكن خداى تعالى تزكيت [٤]كند آن را كه خواهد از گناه به رحمت و مغفرت. وَ اللّٰهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ ،و خداى شنوا و داناست،سميع لأقوالكم،عليم باحوالكم.

ابو الدّرداء روايت كرد از رسول-عليه السّلام-كه گفت:هيچ‌كس نباشد كه او

[١] .آج،لب،آل:خدايستى.

[٢] .آج،لب،آل:گروندگان.

[٣] .همۀ نسخه بدلها:خدايستى.

[٤] .مش+كسى.