فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ١٧٣ - جرائم امنيت عمومى -محاربه- آیت الله سيد محمد باقر حكيم
جرم ديگرى مانند آدم كشى و دزدى شده، تطبيق كردهاند؛ مانند صحيحه محمد بن مسلم(روايت هشتم):
كسى كه در شهر اسلحه كشد و كسى را زخمى كند اوّل قصاص، سپس تبعيد شود و هركه در شهر اسلحه كشد و كسى را بزند و زخمى كند و مال ستاند ولى كسى را نكشته باشد محارب است....
دسته دوم : رواياتى كه صرف اسلحه كشيدن را حتّى اگر مرتكب جرم ديگرى نشده باشد، مصداق عنوان محارب دانستهاند؛مانند روايات زير:
ـ معتبره ضريس(روايت اوّل):
هركه شبانگاه اسلحه بردارد محارب است مگر اين كه از اهل ريبه نباشد.
ـ روايت عبيداللّه بن مداينى از امام رضا(ع)(شماره نه):
...اگر اسلحه كشد و با خدا و رسول به محاربه برخيزد و در زمين فساد كند در صورتى كه كسى را نكشته و مالى نستانده باشد از ديار خود تبعيد شود.
با توجه به نصّ اين روايت پى مىبريم كه تمرّد و سركشى مسلّحانه به قصد ارتكاب فساد به تنهايى موضوع حكم تبعيد است كه يكى از احكام تخييرى مذكور در آيه مىباشد.
كلينى اين روايت را در كافى و شيخ درتهذيب از كافى آورده است. همچنين شيخ اين روايت را به طريقى ديگر از امام صادق(ع) نقل كرده و كلينى نيز آن را به طريقى ديگر ـ غير از عبيدالله مداينى ـ از امام رضا(ع) آورده است.
ـ روايت عبيد بن بشر خثعمى(شماره ده):
از امام صادق(ع) در باره حكم راهزن پرسيدم. امام پاسخ داد: ...راهزن اگر مالى را نستانده و كسى را نكشته باشد تبعيد مىشود.
ـ روايت سوم.
دسته سوم: دراين روايات عنوان محارب يا حكم آن بركسى منطبق شده است كه با اقدامات خود در امنيت جامعه خلل وارد كرده و جامعه را به ترس و وحشت انداخته است؛ مانند اين روايات: