ازجمله مبانى شيخ در طرح روايت ، مرسل بودن آن است. البته اگر اين ارسال در روايتى باشد كه از جهت دلالت قدرت مقابله با روايات ديگر را ندارد. دراين مورد توجه شما را به روايت زير و كلام شيخ درمورد آن جلب مى‌كنم:

...عن معلّى بن محمّد عن بعض أصحابه عن حمّاد بن عثمان عن فضيل بن يسار عن أبي عبداللّه‌ عليه السلام، قال: لايقتل الرجل بولده و يقتل الولد بوالده إذا قتل والده، ولايرث الرجل إذا قتله و إن كان خطأ. (١٢)

شيخ در مورد تنافى و اختلاف اين روايت با رواياتى كه در قتل خطايى ارث را ثابت مى‌كنند، مى‌گويد:

زيرا اين خبر مرسل بوده و سند آن قطع شده است. (١٣)

سخن از مبانى شيخ دراستدلال به اخبار را با ذكر اين مطلب به پايان مى‌بريم كه وى درتأويل و جمع ميان اخبار، از روى دغدغه اى كه نسبت به پاسخگويى معاندان داشته، چه بسا به افراط كشيده شده است و اين امر سبب شده فقيهانى چون محقّق و علامه درمواردى اين چنين براو اشكال كنند مثلا«امر» در روايت كه براساس مبناى شيخ ظهور در وجوب دارد، به سبب آن كه روايت ديگرى حكم به استحباب كرده، شيخ نيز حمل بر استحباب كرده است، با اين كه اگر ما باشيم و روايت اوّل ، نمى‌توانيم آن را حمل براستحباب كنيم. دراين گونه موارد برخى از ديگر فقيهان راه ديگرى را مى‌پيمايند و وجه جمع ديگرى را ذكر مى‌كنند. دليل اين جمع شيخ آن است كه او اساس را اقوال فقيهان و قول مورد قبول خود مى‌گيرد و مى‌كوشد با ذهنيّت خود روايات را تفسير و تأويل يا طرح كند و روشن است كه با اين مبنا لازم مى‌آيد روايتى كه از نظر دلالت ظهور در وجوب دارد و از نظر سند نيز

(١١) همان، ج٩، ص٣٨، ح١٢٤ـ١٢٦ و ذيل آن.
(١٢) همان، ج٩، ص٤٢٨، ح٣٩٧.
(١٣) همان.