احكام عبادات - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٢٧٠ - نيت واخلاص در كتاب وسنت
آن، لازم نيست، واحتياط مستحب اقتضا مىكند كه در نماز بعد از اقامهگفتن، و به ويژه در نماز احتياط، نيت را برزبان جارى نكند.
٤- در تحقق نيت، قصد جزئيات عبادت مانند: ادا و قضا، يا قصر و تمام، يا وجوب و استحباب ومانند آن واجب نيست مگراينكه امتثال امر خداوند برقصد اين جزئيات متوقف باشد.
٥- همچنين در صورتى كه عمل عبادى، متعدد باشد، تعيين آن واجب نيست، مانند كسى كه مىخواهد يكى از دو نمازى كه براودر يك زمان واجب شده (مانند نماز ظهر وعصر) را، بجا آورد، لازم نيست كه يكى از آن دو را به طور مشخص تعيينكند زيرا واجب در نيّت اين است كه سعى وكوشش مكلف به سوى عمل، منبعث از امر الهى باشد ودر واقع معين ومشخص باشد، واينامر متوقف بر تعيين در نيت نيست.
٦- انگيزه قلبى ومحرّك درونى كه انسان را به قصد امتثال امر خداوند وامىدارد، ممكن است اين باشد كه او خدا را اهل اطاعتوعبادت شناخته است، يااينكه او مىخواهد نعمتهاى فراوان وغير قابل شمارش خدا را شكر نمايد، يااينكه رضاى خدا را كسبكرده واز خشم وغضب او اجتناب ورزد، يااينكه ثواب بدست آورده واز عقاب الهى بپرهيزد. باهريك از امور فوق، قصد امتثالوتقرّب ونيت خالص تحقق مىيابد.
٧- نيّت وقصد امتثال در طول مدت اشتغال به عبادت، بايد استمرار وادامه داشته باشد بهگونهاى كه اگر از او به طور ناگهانىپرسيده شود كه چه مىكند، درجواب متحيّر نماند، واگر نيت استمرار نداشته باشد نماز باطل مىشود، در صورتيكه بقيّه اجزاىواجب را به قصد عدم نماز بجا آورده باشد، وبه خاطر زياد شدن ركن يا به جهت از بين رفتن صورت نماز به سبب انجام دادن فعلكثير، تدارك آن اجزا هم امكان نداشته باشد.
٨- نماز باهمان نيّتى كه با آن آغاز شده، صحيح مىباشد. پس اگر نمازش را بانيت نماز واجب آغاز كرده باشد ولى در اثناى نمازغافل شده و آن را نافله تصور كرده يابه گمان اينكه نافله است آن را به پايان رسانده باشد، نماز او به حسب نيّت اول صحيح است، وهمين حكم در عكس مسأله نيز جارى است.
ريا در عبادت:
١- واجب است كه نيت عبادات، واز آن جمله نماز، خالص براى خدا باشد، وآميخته به ريا نباشد، زيرا ريا گناه بزرگ وباطلكننده عبادت است.
٢- منظور از ريا اين است كه انسان عمل را تنها به قصد نشان دادن به مردم انجام دهد، وقصد امتثال فرمان خداوند را نداشتهباشد. قدر متيقّن از باطل شدن عبادات به سبب ريا،