احكام عبادات - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٤٤٢ - راههاى ثابت شدن اول ماه
رابطه مىباشد مانند: آنجايى كه گروهى ازمردم در روزى نيمه ابرى شهادت بدهند كه ماه را ديدهاند وحسابها هم موافق با ايشان باشد، و در نزد حاكم شرع يا در نزد فرد عادىموجب علم و اطمينان شود، به عنوان دليل براى ثبوت ماه كفايت مىكند.
از امارات و نشانههاى حسابى چند امر زير است:
الف- اگر اوّل ماه رجب معلوم باشد، پنجاه و نه روز از اوّل ماه رجب شمرده مىشود و روز شصتم معمولًا اوّل ماه رمضان خواهدبود.
ب- اگر اوّل ماه رمضان سال گذشته معلوم باشد، روز پنجم از ايّام هفته معمولًا روز اوّل ماه رمضان امسال خواهد بود، و در سالكبيسه شش روز شمرده مىشود وروز ششم، اوّل ماه رمضان حساب مىگردد.
ج- اگر هلال در روز و قبلاز زوال (نيمروز) ديده شود، دليل براين است كه هلال ماه جديد مىباشد و اگر بعداز زوالديده شود پس آن هلال ماه گذشته است.
د- اگر هلال قبلاز شفق، غروب كند علامت براين است كه آن شب، شب اوّل ماه است، و اگر بعداز شفق غروب نمايد علامتبراين است كه آن شب، شب دوّم ماه است.
تمام اين علامتها مىتواند شاهد و گواه صدق ادّعاى رؤيت كننده باشد.
پنجم- اگر رؤيت هلال در شهر ديگرى ثابت شود چنانچه افق آن با افق شهر شما يكى باشد، يا طورى باشد كه اگر در آن شهر ماهديده شود در شهر شما هم ديده مىشود دراين صورت براى شما هم اوّل ماه ثابت مىگردد و اگر چنين نباشد ثابت نمىگردد.
ششم- ماه رمضان مانند هر ماه قمرى ديگر، گاهى كامل و سى روز است و گاهى ناقص وبيست و نه روز مىشود، پس اگر اوّل ماهرمضان با رؤيت هلال ثابت نشود ماه شعبان سى روز حساب مىشود، و اگر اوّل ماه شوّال ثابت نشود ماه رمضان سى روز حسابمىشود و اگر مردم بيست و هشت روز روزه بگيرند و اوّل ماه در شب بيست و نهم ثابت شود بر مردم لازم است آن روز را عيد گرفته وافطار كنند و يك روز قضا نمايند، زيرا كه ماه قمرى نمىتواند كمتر از بيست ونه روز باشد.