احكام عبادات - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٥٢٣ - انفاق و صدقات در قرآن كريم
«و هر چيز را كه انفاق مىكنيد يا (اموالى كه) نذر كردهايد (در راه خدا انفاق كنيد)، خداوند آنها را مىداند وستمگران ياورى ندارند.»
بدين ترتيب اين آيه زمينه سخن گفتن درباره كتمان و پنهان داشتن انفاق را فراهم مىسازد زيرا تا زمانى كه انفاق در راه خدا باشد ونه براى برترى جوئى بر مردم، يك عمل صالح خواهد بود كه دانستن يا ندانستن مردم هيچ ضرر و زيانى به آن نمىرساند، ولى بهتراست مخفى و بدور از چشم وعلم مردم انجام شود زيرا دراين صورت از انگيزههاى نفسانى و وسوسههاى شيطانى دور خواهد بود.
خداوند مىفرمايد:
إِن تُبْدُوا الصَّدَقَاتِ فَنِعِمَّا هِيَ وَإِن تُخْفُوهَا وَتُؤْتُوهَا الْفُقَرَاءَ فَهُوَ خَيْرٌ لَّكُمْ وَيُكَفِّرُ عَنكُم مِّن سَيِّآتِكُم وَاللَّهُ بِمَاتَعْمَلُونَ خَبِيرٌ [١].
«اگر انفاقها را آشكار كنيد خوب است و اگر آنها را مخفى ساخته و به نيازمندان بدهيد براى شما بهتر است و قسمتى از گناهان شمارا مىپوشاند و خداوند به آنچه انجام مىدهيد آگاه است.»
و چون شايسته است انفاق در راه خدا باشد، پس رهبرى اسلامى تنها، كانالى است كه مال انفاق شده را به مستحقّان آن مىرساندو در قبال انفاق ثروتمندان، بيش از اين مسؤوليّتى ندارد ومسؤول اوّل از اعمال شخص، خود اوست زيرا سود و زيانش هم به طورمستقيم به خود او مىرسد.
خداوند مىفرمايد:
لَيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَن يَشَاءُ وَمَا تُنفِقُوا مِنْ خَيْرٍ فَلِأَنفُسُكُمْ وَمَا تُنفِقُونَ إلَّا ابْتِغَاءَ وَجْهِ اللَّهِوَمَا تُنفِقُوا مِن خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنتُمْ لَا تُظْلَمُونَ [٢].
«هدايت آنها (به طور اجبار) بر تو نيست ولى خداوند هر كه را بخواهد هدايت مىكند و آنچه را از خوبيها و اموال انفاقمىكنيد، براى خودتان است (ولى) جز براى رضاى خدا انفاق نكنيد و آنچه از خوبيها، انفاق مىكنيد، (پاداش آن) به طور كامل به شما داده مىشود و به شما ستم نخواهد شد.»
٥- مصرف انفاق
اين سؤال باقى مىماند كه در كجا و براى چه كسى انفاق كنيم؟
آيه شريفه پاسخ مىدهد:
لِلْفُقَرَاءِ الَّذِينَ أُحْصِرُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَطِيعُونَ ضَرْباً فِي الْأَرْضِ يَحْسَبُهُمُ الْجَاهِلُ أَغْنِيَاءَ
[١] سوره بقره، آيه ٢٧١.
[٢] سوره بقره، آيه ٢٧٢.