احكام عبادات - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٣٩٠ - آداب و مستحبات جماعت
آداب و مستحبّات جماعت
اوّل- آداب صفها و ايستادن:
١- مستحب است مأموم اگر يك مرد است، طرف راست امام بايستد.
٢- اگر بيش از يك نفر هستند، پشتسر امام در يك يا چند صف بايستند.
٣- اگر مأموم يك زن است، طرف راست امام و كمى عقبتر از امام بايستد به گونهاى كه جاى سجده او برابر با جاى زانو يا قدمامام باشد.
٤- اگر بيش از يك زن باشند، همگى پشتسر امام بايستند.
٥- اگر مأموم يك مرد و يك زن يا چند زن باشند، مرد طرف راست و زن يا زنان پشتسر امام بايستند.
٦- اگر مأمومين، زن و مرد باشند، مردان پشتسر امام و زنان پشتسر مردان صف بگيرند واحوط اين است كه امور گفته شدهمراعات شود.
٧- آنچه گفته شد در صورتى است كه امام مرد باشد امّا اگر امام زن باشد براى جماعت زنان، بهتر اين است كه همگى (امامو مأمومان) در يك صف بايستند.
٨- مستحب است امام در وسط صف بايستد.
٩- مستحباست در ميان مأمومين نيز افراد ممتاز در علم، خرد وتقوا در صفاوّل قرار گيرند.
١٠- مستحب است در طرف راست صفها بايستد كه نسبت به سمت چپ، فضيلت دارد.
١١- مستحب است، صفها برابر و نزديك هم و بدون فاصلهاى بيش از حجم پيكر انسان در حال سجده، برپا شود و جاههاىخالى پر گردد و شانهها برابر همديگر قرار گيرند.
١٢- مكروه است مأموم به تنهايى يك صف بگيرد در حاليكه در صفهاى ديگر جاى خالى وجود داشته باشد.
دوّم- آداب امام:
١- مستحب است امام متناسب با نماز ضعيفترين فرد از مأمومين نماز بگزارد يعنى افعال نماز مانند ركوع و سجده و قنوت رازياد طول ندهد مگر اينكه همه مأمومين براى طول دادن علاقهمند باشند.
٢- مستحب است امام در نمازهايى كه با صداى بلند خوانده مىشود، صداى خود را در قرائت و در ذكرها به مأمومين برساند. البتّه نبايد در حد افراط صدايش را بلند كند.
٣- مستحب است امام ركوعش را دو برابر ركوع عادى طول بدهد در صورتيكه بداند شخصى