ترجمه شرح نهج البلاغه - ابن ميثم بحرانى ت محمدى مقدم و نوايى - الصفحة ٤٥٣ - بحث دوم - آداب دقيق حج
تَفَثْ در لغت به معناى ژوليدگى و خاك آلودگى است و خارج شدن از ژوليدگى به وسيله ناخن گرفتن و سر تراشيدن است.
هشتم- با چهار پاى خود مدارا كند و بيش از توانش بر او بار نكند، از اهل ورع و تقوا باشد و در حالى كه سواره است نخوابد مگر اين كه او را چرت فرا گيرد.
پيامبر خدا (ص) فرموده است «پشت چهار پايان خود كرسى قرار ندهيد» مستحب است كه صبح و شب براى آسايش و استراحت چهارپا از آن پياده شوند و سرّ اين كار، مراعات رقّت و رحمت و دورى از قساوت و ظلم است زيرا با ستم بر حيوان از قانون عدل خارج شده و عنايت خدا و شمول آن را رعايت نكرده است، چون حيوان نيز مانند انسان خسته مىشود.
نهم- هنگام قربانى سعيش اين باشد كه قربانى چاق و گران قيمت باشد.
روايت شده كه عمر قربانى همراه داشت كه سيصد دينار مىخريدند از پيامبر سؤال كرد كه اين قربانى را بفروشد و با پول آن قربانى پست بخرد. پيغمبر او را از اين كار نهى فرمود و دستور داد كه همان اوّلى را قربانى كند، زيرا مقصود از قربانى فراوانى گوشت نيست بلكه منظور تزكيه نفس و پاكيزگى آن از پستى بخل و آراستن آن با تعظيم براى خداست. خداوند مىفرمايد: لَنْ يَنالَ اللَّهَ لُحُومُها وَ لا دِماؤُها وَ لكِنْ يَنالُهُ التَّقْوى مِنْكُمْ [١]. رسول خدا (ص) فرموده است «هيچ كار انسان نزد خدا دوست داشتنىتر از ريختن خون قربانى نيست [٢]». روز قيامت قربانى با ويژگيهاى خود حاضر مىشود. قبل از اين كه زمين آفريده شود مقرر شد خون حيوانى در جاى معيّنى از زمين ريخته شود و به وسيله آن نفس انسانى پاكيزه گردد.
دهم- با انفاق مال و قربانى و با كمبود و هزينه سفرى كه برايش پيش
[١] سوره حجّ (٢٢): آيه (٣٧): خون و گوشت قربانى به خدا نمىرسد ولى تقواى شما را موجب مىشود
[٢] قال (ص): ما من عمل آدمى فى يوم النحر احبّ الى اللّه عزّ و جل من اهراقه دما إلخ.