جرّ سابق معطوف بر خبر ليس، به علّت توهم اين است كه ليس مجرور به باء است. ديگر نحويان، در اين‌جا توجيهات ديگرى دارند. مهم اين است كه عالمان بصره و كوفه رفع را در آيه‌ «إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ الَّذِينَ هادُوا وَ النَّصارى‌ وَ الصَّابِئِينَ ...»[١] مجاز شمرده‌اند. صابئين كه به نصب آمده است، بر اصل مبتنى است و آن را به دليل مناسبت با ياء در نصارى ترجيح داده است. اما در آيه‌ «إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ الَّذِينَ هادُوا وَ الصَّابِئِينَ وَ النَّصارى‌ وَ الْمَجُوسَ ...»[٢] بر طبق اصل آمده است؛ بى‌آنكه مناسبت لفظى رعايت گردد. و اين، جزو هنرها و ابتكارات قرآن است كه بر طبق انواع رايج كلام فصيح آمده است.

٣. در سوره نساء آيه ١٦٢؛ خداوند مى‌فرمايد: «لكِنِ الرَّاسِخُونَ فِي الْعِلْمِ مِنْهُمْ وَ الْمُؤْمِنُونَ يُؤْمِنُونَ بِما أُنْزِلَ إِلَيْكَ وَ ما أُنْزِلَ مِنْ قَبْلِكَ وَ الْمُقِيمِينَ الصَّلاةَ وَ الْمُؤْتُونَ الزَّكاةَ وَ الْمُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْيَوْمِ الْآخِرِ أُولئِكَ سَنُؤْتِيهِمْ أَجْراً عَظِيماً»[٣]

زمخشرى درباره نصب مقيمين مى‌گويد: «نصب آن از باب مدح و براى بيان فضيلت نماز است و اين موضوع خود بابى گسترده است. ما به آنان كه مدعى‌اند نصب آن از روى خطا در مصحف واقع شده است وقعى نمى‌نهيم؛ چون كسى به اين ادعا اعتنا مى‌كند كه در قرآن ننگريسته باشد و با شيوه‌هاى عرب آشنا نباشد و نداند كه نصب از باب اختصاص، خود فنّى است از فنون زبان عرب. البته پوشيده نيست كه صحابه نخست در دفاع از اسلام همتى والا داشتند و غيرت دينى آنان نسبت به بستن راه نفوذ هر نوع طعنه در دين، مانع مى‌شد كه ايشان در قرآن مرتكب خطايى گردند و يا راه رخنه را بازگذارند تا آيندگان آن را ببندند يا پارگى در حصار دين ايجاد نمايند تا ديگران آن را رفو كنند».

[١] . بقره ٢: ٦٢.

[٢] . حج ٢٢: ١٧.

[٣] .« ليكن راسخانشان در دانش و مؤمنان به آنچه بر تو نازل شده و به آنچه پيش از تو نازل گرديده است ايمان دارند و خوشا بر نمازگزاران و زكات‌دهندگان و ايمان‌آورندگان به خدا و روز بازپسين كه به زودى به آنان پاداشى بزرگ خواهيم داد».