موسوعة الإمام الخميني 48 (آداب الصلوة( آداب نماز)) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٥٨ - تنبيه عرفانى بيان آنكه براى هر موجودى صراطى خاصّ است
تنبيه عرفانى: بيان آنكه براى هر موجودى صراطى خاصّ است
بدان كه براى هر يك از موجودات عوالم غيب و شهادت و دنيا و آخرت مبدأ و معادى است. گرچه مبدأ و مرجع كلّ، هويّت الهيه است، و لكن چون ذات مقدّس حق- جلّ و علا- را من حيث هو بىحجاب اسماء، تجلّى بر موجودات عاليه يا سافله نيست، و به حسب اين مقام كه لا مقامى است بىاسم و رسم و متّصف به اسماء ذاتيه و صفاتيه و افعاليه نيست و احدى از موجودات را با او تناسبى نيست و ارتباط و اختلاطى نمىباشد أيْنَ التُّراب وَرَبُّ الأرْباب[٦٠٨]- چنانچه تفصيل اين لطيفه را در مصباح الهداية[٦٠٩] مستقصا دادم- پس مبدئيت و مصدريت ذات مقدّسش در حجب اسمائيه است، و اسم در عين حال كه عين مسمّا است حجاب او نيز هست؛ پس تجلّى در عوالم غيب و شهادت به حسب اسماء و در حجاب آنها است؛ و از اين جهت ذات مقدّس را در جلوه اسماء و صفات تجلّياتى است در حضرت علميه كه تعيّنات آنها را اهل معرفت «اعيان ثابته» گويند.
و بنابراين، هر تجلّى اسمى را در حضرت علمى عين ثابتى لازم است؛ و هر اسمى را به تعيّن علمى، در نشئه خارجيه مظهرى است كه مبدأ و مرجع آن مظهر همان اسمى است كه مناسب با آن است؛ و رجوع هر يك از موجودات از عالم كثرت به غيب آن اسمى كه مصدر و مبدأ آن است، عبارت از «صراط مستقيم» آن است؛ پس، از براى هر يك سير و صراطى است مخصوص و مبدأ و
[٦٠٨] -« خاك كجا و ربّ الارباب كجا!».
[٦٠٩] - مصباح الهداية إلى الخلافة و الولاية، المشكاة الاولى.