موسوعة الإمام الخميني 48 (آداب الصلوة( آداب نماز)) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٧٠ - فصل ششم در شمّهاى از تفسير سوره مباركه «توحيد»

نبوده و راهى به اين سراير نداشتند. اكنون كتب و صحف اعاظم فلاسفه عالم، با آن كه علومشان نيز از سرچشمه وحى الهى است، موجود است، كه شايد بالاتر و لطيف‌ترين آنها كتاب شريف اثولوجيا[٦٣٦] تصنيف گرانمايه فيلسوف عظيم الشأن و حكيم بزرگوار، ارسطاطاليس، است كه اعظم حكما مثل شيخ الرئيس ابوعلى سينا، اعجوبه دهر و نادره زمان، سر خضوع و كوچكى در پيشگاه او زمين گذاشتند، و از رشحات فكر او منطق و تنظيم قواعد آن است، و به همين جهت او را «معلّم اول» گويند، و شيخ الرئيس فرمايد كه از زمانى كه آن بزرگ، قواعد منطق را تنظيم نموده، احدى نتوانسته به يكى از قواعد او خدشه‌اى كند يا زيادتى تأسيس كند[٦٣٧]، با همه وصف، با آن كه آن كتاب شريف را براى معرفةالربوبية تأسيس و تقنين فرموده، ببينيد از اول تا آخر آن كتاب شريف براى‌

[٦٣٦] - لغت‌نامه دهخدا در ذيل ماده« ارسطو» اثولوجيا را از آثار ارسطو به شمار آورده و نوشته‌است:« اثولوجيا، و آن كلام در باب ربوبيّت است و آن را فرفوريوس صورى تفسير و عبدالمسيح بن عبداللَّه الحمصى الناعمى به عربى نقل كرده است، و ابويوسف يعقوب بن اسحاق الكندى براى احمدبن المعتصم آن را اصلاح كرده است. در برلين به سال ١٨٨٢ ميلادى طبع شده و نيز در هامش كتاب قبسات، تأليف ميرداماد، در ايران به سال ١٣١٤ قمرى چاپ شده است». اما در ذيل ماده« اثولوجيا» چنين نوشته شده است:« اثولوجيا، از يونانى« ث ا س ل گس» به معنى الهيّات، ميامير، نام كتابى از فلوطينس)nitolp ( كه نزد مسلمين معروف به« شيخ اليونانى» است. و آن شامل كتاب چهارم تا ششم تاسوعات است و بعض قدما به غلط اين كتاب را به ارسطو نسبت داده‌اند». اما در سال ١٣١٤ كتاب اثولوجيا در حاشيه كتاب قبسات توسط ابوالقاسم بن آخوند ملارضا كمربُنى نوشته شده است و در لغت‌نامه دهخدا تاريخ كتابت اشتباهاً تاريخ چاپ دانسته شده است.

[٦٣٧] - الشفاء، المنطق، ج ٤، ص ١١٤.