موسوعة الإمام الخميني 48 (آداب الصلوة( آداب نماز)) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٤٦ - غرورها و دامهاى شيطانى
حصول و قبول توبه سهل است، نمىگذارند انسان قيام به توبه كند و اين درخت سست را ريشهكن و سلطنت غير مستقلّ را منقرض نمايد، وعده ايّام پيرى را مىدهند كه به عكس اين، اراده ضعيف و قوا ناتوان و درخت معاصى گوناگون كهن و برومند و سلطنت ابليس در ظاهر و باطن مستقل و مستقرّ شده و الفت به طبيعت شديد، و بُعد از ملكوت زياد، و نور فطرت خاموش و منطفى گرديده و شرايط توبه سخت و ناگوار شده است؛ اين نيست جز غرور.
و گاهى به وعده شفاعت شافعين عليهم السلام انسان را از ساحت قدس آنها دور، و از شفاعت آنها مهجور مىنمايند؛ زيرا كه انغمار در گناهان كمكم قلب را سياه و منكوس كند و انسان را به سوءعاقبت منجر نمايد. و طمع شيطان از انسان، دزديدن ايمان است؛ دخول در گناهان را مقدّمه آن قرار مىدهد تا به نتيجه مطلوبه برسد. انسان اگر طمع شفاعت دارد، بايد در اين عالم با سعى و كوشش رابطه بين خود و شفعاى خود را حفظ كند و قدرى تفكّر در حال شافعان محشر نمايد كه حال آنها در عبادت و رياضت به كجا رسيده بود. فرضاً كه شما با ايمان از دنيا برويد، ولى اگر بار گناهان و مظالم سنگين باشد ممكن است در عذابهاى گوناگون برزخ و قبر از شما شفاعت نشود؛ چنانچه از حضرت صادق منقول است كه «برزخ شما با خودتان است»[٧٩]. و عذابهاى برزخ طرف قياس با عذابهاى اينجا نيست، و طول مدّت برزخ را جز خدا كسى نداند، شايد ميليون ميليونها سال طول كشد. و ممكن است در قيامت نيز پس از مدّتهاى طولانى و عذابهاى گوناگون طاقتفرسا شفاعت نصيب ما شود، چنانچه در احاديث نيز اين معنا وارد است[٨٠].
[٧٩] - الكافي، ج ٣، ص ٢٤٢،« كتاب الجنائز»،« باب ما ينطق به موضع القبر»، حديث ٣.
[٨٠] - از جمله در بحار الأنوار، ج ٨، ص ٣٦٢، حديث ٣٥ و ٣٦.