راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٨٦ - شرح راههاى ورود شيطان به دل
باشد. سيرى شهوت را كه اسلحه شيطان است تقويت مىكند. روايت شده كه ابليس بر يحيى (ع) ظاهر شد يحيى (ع) ديد كه همه نوع قفل به همراه دارد، لذا به شيطان گفت: اى ابليس اين قفلها چيست؟ گفت: اينها شهوتهاست كه آدمى زاده را به آن گرفتار مىكنم. گفت: براى من هم قفلى هست؟ گفت: بسا باشد كه از غذا سير شوى پس تو را نسبت به نماز و ياد خدا سنگين (و بى ميل) مىسازم. يحيى گفت: آيا قفل ديگرى هم هست؟ شيطان گفت نه. يحيى گفت:
خدا را بر خود گواه مىگيرم كه هرگز شكمم را پر از غذا نكنم. ابليس گفت: من نيز خدا را شاهد مىگيرم كه هرگز مسلمانى را نصيحت نكنم.«١٤٠»
ديگر از راههاى مهم ورود شيطان طمع داشتن از مردم است. پس هر گاه طمع بر دل غالب آيد پيوسته شيطان او را وا مىدارد كه نسبت به شخص مورد طمع خود نمايشها و حيلهگريها كند تا شخص مورد طمع معبود او شود و پيوسته به فكر جلب دوستى اوست و از هر درى وارد مىشود تا به هدف خود برسد و كمترين حالات او ثناگويى شخص مورد طمع است به صفاتى كه در او نيست لذا، با وى چاپلوسى كرده تا آنجا كه نسبت به او امر به معروف و نهى از منكر نكند.
صفوان بن سليم روايت كرده كه ابليس براى عبد الله بن حنظله مجسّم شد و گفت: اى پسر حنظله مطلبى را كه به تو مىآموزم حفظ كن او گفت: مرا بدان نيازى نباشد. شيطان گفت: بينديش اگر سخنى كه مىگويم خير بود بپذير و اگر شرّ بود نپذير. اى پسر حنظله جز خدا از هيچ كس چيزى مخواه و بينديش كه در حال خشم چه حالى دارى.
ديگر از درهاى مهّم ورود شيطان شتاب و پايدار نبودن در كارهاست، پيامبر خدا (ص) فرمود: «شتاب كار شيطان است و درنگ كار خداست»«١٤١» خداى
«١٤٠» اين حديث را ابن الشيخ در (( مجالس )) خود مفصل تر روايت كرده است به (( بحارالانوار )) ، ج ١٤، ص ٦٢٠ رجوع كنيد.
«١٤١» اين حديث را ترمذى روايت كرده چنان كه در (( كنوزالحقايق مناوى باب العين )) چنين آمده است (( ((العجلة من الشيطان و الاناءة من اللّه ، )) شتاب از شيطان و آرامشى و تاءنى از خداست )). ١٤٥» انبياء / ٣٧: انسان از عجله آفريده شده .