راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ١٧٣ - راه تمرين دادن كودكان
پدر او را از آتش دنيا حفظ مىكند، لازم است از آتش آخرت نيز او را حفظ كند. حفظ او از آتش آخرت به اين است كه تربيت و تهذيبش كند و اخلاق خوب را به او بياموزد و نگذارد با همنشينهاى بد بياميزد او را به خوش گذرانى عادت ندهد و زينت و عوامل آسايش را در نظر او دوست داشتنى قرار ندهد تا چون بزرگ شود عمر خود را براى هميشه در به دست آوردن آنها هدر دهد بلكه لازم است از همان آغاز (كودكى) مواظب تربيت او باشد براى نگهدارى و شير دادن او زنى درستكار و ديندار و حلال خوار را به كار بگيرد، زيرا شيرى كه از غذاى حرام فراهم آيد بركتى ندارد و اگر كودك با آن شير رشد كند خميره وجودش به پليدى سرشته شود و فطرت او تمايل به كارهاى زشت پيدا كند.
هرگاه گمان تشخيص (خوب از بد) در او پديد آيد لازم است خوب از او مراقبت كند. آغاز حالت تشخيص وقتى است كه شرم ظاهر مىشود. پس اگر اظهار شرم و حيا كرد و بعضى كارها را ترك نمود براى اين است كه نور عقل بر او تابيده است، تا آنجا كه بعضى كارها را زشت و مخالف بعضى مىبيند، پس از بعضى چيزها شرم دارد و از بعضى ندارد. اين هديهاى از سوى خدا به اوست و مژدهاى است كه بر معتدل بودن اخلاق و صفاى قلب او دلالت مىكند، و نويد مىدهد كه در زمان بلوغ از عقل كامل برخوردار خواهد بود. بنابراين كودك شرمگين نبايد به حال خود واگذار شود، بلكه در تربيت او به همان شرم و تشخيص (خوب و بد) بايد كمك كرد. نخستين صفتى كه كودك بر آن غالب مىآيد حرص غذا خوردن است و شايسته است در آن مورد تربيت شود مانند اين كه غذا را با دست راست بردارد، بسم الله بگويد، از جلو خود غذا بخورد، پيش از ديگران شروع به غذا خوردن نكند، و به غذا و كسى كه غذا مىخورد چشم ندوزد، در خوردن عجله نكند، غذا را خوب بجود، لقمهها را پى در پى برندارد و دست و لباسش را به غذا آغشته نكند، گاهبگاه خود را به نان بىخورش عادت دهد تا حالتى در او پديد نيايد كه بدون خورش غذا نخورد، و پر خورى بر او زشت آيد و شخص پرخور را به چهار پايان تشبيه كند. والدين بايد