راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٥٢٧ - چگونگى ورود به گرمابه و آداب آن

چهره را تازگى مى‌بخشد و محبّت شوهر را به بار مى‌آورد.»«١١٥»، يعنى طراوت رخسار را زياد و مباشرت را نيكو مى‌گرداند.

مى‌گويم: در كافى و كتابهاى ديگر ما اين حديث بدين صورت است كه «هر گاه ختنه كنى زياده‌روى و تعدّى مكن، چه ميانه‌روى در آن رنگ چهره را پاكيزه‌تر، و مباشرت با او را نيكوتر مى‌كند.»«١١٦»

در روايت ديگرى است كه آن حضرت به امّ حبيب كه دختران را ختنه مى‌كرد فرمود: «اى امّ حبيب! كارى را كه پيش از اين انجام مى‌دادى امروز هم انجام مى‌دهى؟» عرض كرد: آرى اى پيامبر خدا مگر آن كه حرام باشد و مرا از آن نهى كنى، فرمود: «نه بلكه حلال است نزديك من بيا تا به تو ياد دهم»، پس نزديك آن حضرت رفت، پيامبر (ص) فرمود: «اى امّ حبيب! هنگامى كه اين عمل را انجام مى‌دهى در بريدن زياده‌روى مكن يعنى از ته مبر و اندكى از آن قطع كن كه اين چهره را تر و تازه مى‌كند، و بر محبّت شوهر مى‌افزايد.»«١١٧»

غزّالى مى‌گويد: به جز الت و شيوايى الفاظ آن حضرت در كنايه بنگر، و به تابش انوار رسالت كه از مصالح آخرت است و آخرت مهمّتر مقصد نبوّت است توجّه كن كه مصلحتهاى دنيا را نيز بر او مكشوف ساخته، و با اين كه او امّى و درس نخوانده بود حتّى چنين موضوع كم‌ارزشى كه اگر از آن غفلت شود بيم آن است كه موجب ضرر و زيان گردد از نظر او پوشيده نمانده است. منزّه است خداوندى كه او را براى جهانيان رحمت قرار داده است تا در سايه بعثت او مصالح دنيا و دين آنها را جمع و تأمين فرمايد.

غزّالى مى‌گويد: اينها مطالبى بود كه بر آن شديم آنها را پيرامون انواع آرايش و نظافت ذكر كنيم. و از سه حديث، دوازده سنّت در تن حاصل مى‌شود كه پنج تاى آنها در سر است و آنها عبارتند از: فرق موى سر، مضمضه،